Έτοιμη να εκραγεί η “βόμβα” του εσωτερικού ιδιωτικού χρέους

Έτοιμη να εκραγεί η “βόμβα” του εσωτερικού ιδιωτικού χρέους

ΣΤΟ 100% ΤΟΥ ΑΕΠ ΕΧΟΥΝ ΕΚΤΙΝΑΧΘΕΙ ΤΑ ΜΗ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΙΜΑ XPEH ΠΡΟΣ ΕΦΟΡΙΑ, ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΑ ΤΑΜΕΙΑ ΚΑΙ ΤΡΑΠΕΖΕΣ

Το γεγονός ότι δεν υπάρχει σχεδόν κανένας άνεργος, εργαζόμενος και συνταξιούχος εργάτης ή φτωχός βιοπαλαιστής που να μην έχει κάνει ή που να μη ζητά κάποιον “διακανονισμό” με την εφορία, το ΙΚΑ, την τράπεζα κλπ. είναι γνωστό.

Η ίδια η κυβέρνηση επιχειρεί να ενθαρρύνει νομικά αυτούς τους διακανονισμούς ευελπιστώντας στον πολιτικό καθησυχασμό των εξαθλιωμένων μαζών, αλλά και στη μείωση των ελλειμμάτων του κράτους, των ασφαλιστικών ταμείων και των τραπεζών.

Αυτό που δεν είναι γνωστό είναι πως τα υπό “διακανονισμό” ή καλύτερα, τα μη – εξυπηρετούμενα αυτά χρέη ξεπερνούν πλέον την αξία όσων προϊόντων και υπηρεσιών παράγονται και παρέχονται σ’ αυτή τη χώρα σήμερα.

Προσοχή! Δεν μιλάμε για το συνολικό ιδιωτικό χρέος της χώρας. Αυτό έχει προ πολλού ξεπεράσει το ετήσιο ΑΕΠ. Μιλάμε για εκείνο το κομμάτι του συνολικού ιδιωτικού χρέους το οποίο δεν εξυπηρετείται πλέον, ούτε επίσης φαίνεται ότι μπορεί να εξυπηρετηθεί στο ορατό μέλλον.
Έτσι, βρίσκεται προ των πυλών μια νέα κατάρρευση των βασικών πυλώνων άσκησης οικονομικής πολιτικής της ελληνικής  άρχουσας τάξης.  
Αυτό σημαίνει πως η τρέχουσα κρίση της  εξουσίας των καπιταλιστών σ’ αυτή τη χώρα θα κλιμακωθεί σ’ όλα τα επίπεδα το επόμενο διάστημα.  
Αιτία αυτή τη φορά δεν θα είναι μόνο το “μη – βιώσιμο” δημόσιο χρέος, αλλά και το “μη – βιώσιμο” εσωτερικό ιδιωτικό χρέος.  
Σαν υπεύθυνοι για τη μη-βιωσιμότητα του εσωτερικού ιδιωτικού χρέους δεν θα εμφανισθούν στα μάτια του λαού μόνο οι διεθνείς δανειστές, αλλά και οι ντόπιοι συνεργάτες τους, οι οποίοι διοικούν το κράτος, τα ταμεία και τις τράπεζες.

Τα ληξιπρόθεσμα χρέη του πληθυσμού της χώρας (σ.σ. τα χρέη που δεν αποπληρώνονται με τους συμφωνημένους ρυθμούς) προς την εφορία, τα ασφαλιστικά ταμεία και τις τράπεζες έχουν φτάσει αυτή τη στιγμή κοντά στο 100% του ΑΕΠ της χώρας (180-185 δισ. ευρώ), χωρίς σ’ αυτό το ποσοστό να συμπεριλαμβάνονται  διάφορα άλλα ιδιωτικά φέσια (πχ προς ΔΕΗ, ΕΥΔΑΠ, μεταξύ παραγωγών – εμπόρων κλπ.).
στα 90 δισ. ευρώ ανέρχονται τα “κόκκινα” δάνεια των τραπεζών
στα 60 δισ. ευρώ τα ληξιπρόθεσμα χρέη προς την εφορία
στα 20 δισ. ευρώ οι ανείσπρακτες οφειλές προς τα ασφαλιστικά ταμεία.

Αυτό σημαίνει πως η επίσημα καταγεγραμμένη αδυναμία του πληθυσμού να πληρώσει τα χρέη του ξεπερνά τη δυνατότητά του να παράγει μέσα στα νέα καπιταλιστικά πλαίσια που επιβάλλει το Μνημόνιο.

Η αδυναμία, όμως, του πληθυσμού να πληρώσει τα χρέη του ήλθε ως συνέπεια της πολιτικής που ασκήθηκε, προπαντός, τα τελευταία τρία χρόνια και η οποία είχε στόχο τη μείωση του ελλείμματος του κρατικού προϋπολογισμού και, έτσι, την δυνατότητα αποπληρωμής του δημόσιου χρέους.
Το έλλειμμα, πράγματι, μειώθηκε, αν και προσωρινά, αισθητά. Ωστόσο, αυτό κατέστη δυνατό (από ελληνικής πλευράς) προπαντός λόγω της αιματηρής μείωσης των δημοσίων δαπανών. Αυτή τσάκισε το τζίρο από την εγχώρια κατανάλωση και όσες επιχειρήσεις ζουν λόγω αυτής. Μαζί, όμως, τσάκισε τις θέσεις απασχόλησης, τους μισθούς και, έτσι, τα έσοδα των Κρατικών, ασφαλιστικών και Τραπεζικών ταμείων.

Άλλο ένα χρέος που δεν μπορούμε να πληρώσουμε …

Η αβεβαιότητα που εξακολουθεί να υπάρχει στις διεθνείς αγορές σε σχέση με τη βιωσιμότητα των δημοσιονομικών – οικονομικών “επιτυχιών” της  κυβέρνησης εντός της Ελλάδας (αλλά και γενικότερα για τον ευρωπαϊκό Νότο και την ευρωζώνη) κρατά ακόμα υψηλά το κόστος δανεισμού της χώρας, μαζί και το δημόσιο χρέος της.

Γι’ αυτό, το  ελληνικό δημόσιο χρέος εξακολουθεί να θεωρείται μη-βιώσιμο, ακόμα και αν η κυβέρνηση τηρήσει στο ακέραιο τις δεσμεύσεις της έναντι της Τρόικας.

Μ΄ άλλα λόγια, πάνω σ’ ένα μη-βιώσιμο δημόσιο χρέος προς τους διεθνείς πιστωτές της χώρας το οποίο καλείται να πληρώσει ο λαός διαμέσου του ελληνικού κράτους  έρχεται να προστεθεί το μη-βιώσιμο ιδιωτικό χρέος προς το ελληνικό κράτος, τα ταμεία και τις τράπεζες της Ελλάδας πάντα για χάρη της… βιωσιμότητας του δημοσίου χρέους.

Από μια άποψη, το μη-βιώσιμο εσωτερικό ιδιωτικό χρέος αποτελεί την εσωτερίκευση του μη-βιώσιμου εξωτερικού δημόσιου χρέους, μιας και το πρώτο δημιουργήθηκε από την αδυναμία αποπληρωμής του δεύτερου.

…και δεν θα μπορέσουμε ποτέ.

Ποιος θα πληρώσει αυτά τα χρέη;

Στο τέλος του 2013 τα ποσοστά της ανεργίας, της ανασφάλιστης απασχόλησης και της (επίσημα καταγεγραμμένης) μερικής απασχόλησης θα αγγίξουν αθροιστικά το 70% του συνολικού εργατικού δυναμικού της χώρας, ενώ οι μισθοί θα πρέπει, επίσης, κατά την Tρόικα, να μειωθούν κατά επιπλέον 20% μέχρι το τέλος του 2014.

Η μείωση των μισθών και των ποσοστών σταθερής απασχόλησης  εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει  το 50% (του προ-κρίσης επιπέδου) και θα παραμείνουν σ’ αυτά τα χαμηλά επίπεδα από εδώ και πέρα…

Η ανάκτηση επίσης του εδάφους που χάθηκε στον τομέα των επενδύσεων σε πάγια κεφάλαια (π.χ. εξοπλισμό επιχειρήσεων) θα απαιτήσει αδιευκρίνιστα μεγάλο χρονικό διάστημα.

Δραματικές είναι επίσης, υπ’ αυτές τις συνθήκες,  οι προβλέψεις για τους ρυθμούς ανάπτυξης του ελληνικού καπιταλισμού,  καθώς αυτοί δεν πρόκειται να ξεπεράσουν το 0-2% μέχρι το 2017.

Μ’ αυτούς τους ρυθμούς, δεν είναι δυνατή καμία αποκατάσταση οποιασδήποτε  “εύρυθμης” λειτουργίας του κράτους, των κοινωνικών οργανισμών και των Τραπεζών όπως τουλάχιστον τη φαντάζονται οι Τροϊκανοί και οι ντόπιοι συνεργάτες τους.

Αυτά προβλέπουν  όλα τα ξένα και ελληνικά think tanks.

Με δύο λόγια, ούτε το εξωτερικό δημόσιο χρέος, ούτε το εσωτερικό ιδιωτικό χρέος μπορεί να πληρωθεί.

Τσακίζονται οι μοχλοί άσκησης της αστικής οικονομικής πολιτικής

Αν, όμως, είναι έτσι τα πράγματα, αν δηλαδή το καλύτερο που έχουμε να περιμένουμε παραμένοντας μέσα στον καπιταλισμό είναι μια ισχνή οικονομική ανάκαμψη με… γιγάντια ανεργία και γιγάντια μερική απασχόληση, τότε: Βρισκόμαστε μπροστά σε μια νέα φάση κατάρρευσης των βασικών μοχλών άσκησης οικονομικής πολιτικής από πλευράς αστικής τάξης, δηλαδή, του Κράτους, των κοινωνικών οργανισμών (οι οποίοι προγραμματίζεται να αυτονομηθούν πλήρως από το κράτος) και των τραπεζών.

Θα αχρηστευτούν, δηλαδή, εντελώς οι δυνατότητες του αστικού Κράτους να  κατευθύνει τις δυνάμεις της οικονομίας προς τη μία ή την άλλη κατεύθυνση (μέσω της φορολογίας και των δαπανών). Θα αχρηστευθούν οι δυνατότητες των κοινωνικών οργανισμών (ασφαλιστικά ταμεία, ΟΑΕΔ κ.λπ.) να διασφαλίζουν τη δημόσια υγεία, αλλά και οι δυνατότητες των τραπεζών να χρηματοδοτούν μαζικά τις οικονομικές δραστηριότητες.
Αυτό σημαίνει πως η κρίση της αστικής εξουσίας θα κλιμακωθεί.

Δημήτρης Κατσαγάνης

Νέα Προοπτική τεύχος#549# Σάββατο 18 Μαΐου 2013