Η ευρωζώνη στην καρδιά του ηφαιστείου

Η ευρωζώνη στην καρδιά του ηφαιστείου

 

Η κρίση στην Ευρωζώνη τον Ιούνιο χτυπάει κόκκινο. Η Ισπανία εξελίσσεται πλέον σε μία ωρολογιακή βόμβα για το ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα καθώς η ύφεση και η κρίση χρέους έχουν απορροφήσει την οικονομία της σε ένα φαύλο κύκλο όπου οι τράπεζες συμπαρασύρουν το κρατικό χρέος και το κρατικό χρέος βυθίζει ακόμα περισσότερο σε ύφεση την οικονομία. 

Το πρόβλημα όμως δεν σταματά εκεί καθώς η διάχυση της τραπεζικής κρίσης της Ισπανίας αρχίζει να βάζει στο “κάδρο” και τις ιταλικές τράπεζες που προσπαθούν να αποφύγουν την “ρετσινιά”… 

Το εξωφρενικό είναι ότι ο πρόεδρος της Ενωσης των γερμανικών τραπεζών σε πρόσφατες δηλώσεις του υποστήριξε ότι οι τράπεζες στην Γερμανία έχουν πάρει τα κατάλληλα μέτρα για να αντιμετωπίσουν την κρίση στην Ευρωζώνη και παραμένουν ισχυρές σε διαφορά από τις τράπεζες της ευρωπαϊκής περιφέρειας. 

Η αλήθεια είναι ότι οι γερμανικές και γαλλικές τράπεζες έχουν τα μεγαλύτερα χαρτοφυλάκια ισπανικών και ιταλικών ομολόγων κρατικών και εταιρικών (τραπεζικών κατά κύριο λόγο)… 

Το “κακό” όμως δεν σταματάει εκεί. Πάει πολύ μακρύτερα. Οι ισπανικές και ιταλικές τράπεζες λόγω της εκτεταμένης σύνδεσης των οικονομιών τους με τις χώρες της Λατινικής Αμερικής, τόσο με την Αργεντινή όσο και με την Βραζιλία απειλούν να μεταφέρουν την κρίση στο μαλακό υπογάστριο των ΗΠΑ ανοίγοντας ένα νέο παράθυρο στον φαύλο κύκλο της ευρωπαϊκής κρίσης χρέους. 

Ο κίνδυνος να “επιστρέψει” μέσω του τραπεζικού συστήματος η κρίση στις ΗΠΑ τέσσερα χρόνια μετά την Lehman Brothers παρά τα τρισ. δολλάρια που έχουν ξοδέψει οι ΗΠΑ για να καμουφλάρουν έστω και προσωρινά την μαύρη τρύπα των συνεπειών της Lehman Brothers και του κρατικού χρέους έχει σπείρει τον πανικό στην Ουάσιγκτον. 

Για τον λόγο αυτό πριν από λίγα 24ωρα σε μία τηλεφωνική συνομιλία τους οι Ομπάμα και Κάμερον συμφώνησαν… να βάλουν τα δύο πόδια σε ένα παπούτσι της κας Μέρκελ απαιτώντας να δώσει το πράσινο φώς στην έκδοση ευρωομολόγου με το οποίο θα πρέπει να καλυφθεί η φερεγγυότητα του ευρωπαϊκού χρέους κρατικού και τραπεζικού. 

Η κρίσιμη συνάντηση θα γίνει στις 18 – 19 Ιουνίου στο Los Cabos του Μέξικο στο πλαίσιο της συνάντησης του G-20. Η συνάντηση κρίνεται ως εξαιρετικά κρίσιμη καθώς θα γίνει σε ένα πολιτικό περιβάλλον που για την Ευρωζώνη θα έχει “χρωματισθεί” μία ημέρα νωρίτερα από το πολιτικό αποτέλεσμα των εκλογών στην Ελλάδα αλλά και των βουλευτικών εκλογών στην Γαλλία.

Οι πληροφορίες που υπάρχουν αναφέρουν ότι στο Βερολίνο αναζητούν λύσεις σε δύο επίπεδα:

Πως θα αποφευχθεί ή έστω θα απομακρυνθεί το άμεσο χρεοστάσιο της Ισπανίας στην οποία η κυβέρνηση αρνείται να δεχθεί “βοήθεια” για την διάσωση των τραπεζών της με εγγύηση ένα πολιτικό μνημόνιο ανάλογο της Ελλάδας. Το ύψος των κεφαλαίων που θα χρειασθούν για την διάσωση μόνο των τραπεζών αγγίζει το πακέτο που δόθηκε συνολικά για την Ελλάδα. 

Αυτό όμως θα αυξήσει κατακόρυφα το ύψος τους κρατικού χρέους και ανάλογης κλίμακας θα πρέπει να είναι οι μνημονιακές περικοπές δαπανών σε μία οικονομία η οποία έχει ήδη μία ανεργία που ξεπερνάει την Ελλάδα! Ήδη προβλέπεται ότι η διάσωση των τραπεζών της θα γίνει σε ένα περιβάλλον που θα χαρακτηρίζεται από ύφεση τουλάχιστον 5% για το 2013. 

Η δρομολόγηση ενός “οδικού χάρτη” -προφανώς αρέσει σε πολλούς ο όρος αυτός ο τόσο αποτυχημένος από την συμφωνία του Ελσίνκι για την Παλαιστίνη- ο οποίος θα δείχνει το πως μετά από 5 – 10 χρόνια θα επιτευχθεί η πολιτική και δημοσιονομική ενοποίηση της Ευρωζώνης ! Και μέχρι τότε τι γίνεται; Θα πρέπει από τη μια οι λαοί της Ευρωζώνης σε συνθήκες ύφεσης και από την άλλη οι αγορές κεφαλαίου σε συνθήκες αφερεγγυότητας κρατικού και ιδιωτικού χρέους… να περιμένουν την ομαλή διεξαγωγή των εκλογών στην Γερμανία το Φθινόπωρο του 2013 ! 

Το αδιέξοδο αυτό έχει ήδη αρχίσει να προεξοφλείται στις διεθνείς αγορές κεφαλαίου και να εκφράζεται με μια διαρκώς ενισχυόμενη τάση φυγής κεφαλαίων (και λιγότερο καταθέσεων) από τις οικονομίες της ευρωπαϊκής περιφέρειας προς το Λονδίνο, τις ΗΠΑ αλλά και την Γερμανία.

Η τάση αυτή από ένα σημείο και μετά θα μπορούσε να εξελιχθεί και σε τραπεζικό πανικό (απόσυρση καταθέσεων) και αυτό είναι που έχει βάλει “φωτιά” στα τηλέφωνα μεταξύ Ουάσιγκτον και Βερολίνου. 

Από την πλευρά της Γερμανικής Κυβέρνησης δίνονται διαβεβαιώσεις οτι ανά πάσα στιγμή η ΕΚΤ θα παρέμβει αν χρειασθεί, αλλά στις ΗΠΑ αμφισβητούν πλέον το αν ένα τέτοιο τσουνάμι σε οικονομίες του μεγέθους της Ισπανίας ή της Ιταλίας θα μπορούσε να ανακοπεί με την παρέμβαση της ΕΚΤ. 

Πολύ περισσότερο μάλιστα που ο πρόεδρος της ΕΚΤ Μαριο Ντράγκι τώρα έχει βγεί και κατηγορεί ολοένα και πιο συχνά τους ευρωπαίους κυβερνήτες ότι αρνούνται να πάρουν την ευθύνη για την ανακοπή των αλλεπάλληλων κυμάτων της κρίσης χρέους.

Οι “καυτές” ημέρες του Ιούνη 

17 Ιουνίου: Εκλογές στην Ελλάδα και στην Γαλλία.

18 – 19 Ιουνίου: Σύνοδος του G-20 στο Los Cabos του Μέξικoύ. Εκεί θα κριθεί σε μεγάλο βαθμό το αν και πώς θα ανταποκριθεί η Γερμανία στην απαίτηση των εταίρων της να δεχθεί “συμμετοχή” στην εγγύηση του ευρω-χρέους είτε με το ευρω-ομόλογο είτε με την εγγύηση ευρωκαταθέσεων.

19 Ιουνίου: Εκδόσεις ισπανικών εντόκων γραμματίων και ομολόγων στα οποία θα δοκιμαστεί η δυνατότητα της Ισπανίας να αναχρηματοδοτεί το χρέος της με νέα δάνεια ή αν θα χρειασθεί άμεση χρηματοδότηση από την Ευρωζώνη.

21 Ιουνίου: Σύγκλιση του Eurogroup στην ατζέντα του οποίου θα τεθούν οι προτάσεις που θα κριθούν στην Σύνοδο Κορυφής και αφορούν τον “οδικό χάρτη” της δημοσιονομικής και τραπεζικής ενοποίησης της Ευρωζώνης στην επόμενη πενταετία.

22 Ιουνίου: Συνάντηση στην Ρώμη μεταξύ Μέρκελ – Μόντι – Ολάν(τ) – Ραχόϊ.

28 – 29 Ιουνίου: Σύνοδος Κορυφής στην οποία θα τεθούν προς συζήτηση οι προτάσεις για την αντιμετώπιση της κρίσης χρέους.

Γ. Aγγ.

 

Νέα Προοπτική τεύχος #528# Σάββατο 9 Ιουνίου 2012