Το καυτό φθινόπωρο άρχισε για την Ευρώπη

ΤΟ ΚΑΥΤΟ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ ΑΡΧΙΣΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ

Η ταχύτατη επιδείνωση της οικονομικής κρίσης στην Ισπανία και η πολύ πιθανή υποβάθμιση του κρατικού χρέους της τα επόμενα 24ωρα σε επίπεδο “junk” (“σκουπίδια”) αποτυπώνει το αδιέξοδο των πολιτικών των κυβερνήσεων της ευρωζώνης μπροστά στον φαύλο κύκλο της ύφεσης και της κρίσης χρέους.

Είτε με υποβάθμιση είτε χωρίς, η κυβέρνηση Ραχόι υποχρεώνεται να

βαδίσει το μονοπάτι μιας μνημονιακού τύπου συμφωνίας με την τρόικα, με δραματικές περικοπές δημόσιων δαπανών, σε μια οικονομία που καταρρέει: σε κεντρικό επίπεδο με το χρηματοπιστωτικό της σύστημα σε ενδόρρηξη καθώς η φυγή κεφαλαίων συνεχίζεται με πρωτοφανείς ρυθμούς, τα περιφερειακά κράτη της να χρεοκοπούν το ένα μετά το άλλο (το μέγεθος της οικονομίας της Καταλωνίας που δήλωσε αδυναμία πληρωμών είναι όσο της Πορτογαλίας).

Η εξέλιξη αυτή υποχρεώνει την ΕΚΤ και τον ανασυγκροτούμενο γαλλογερμανικό άξονα να σπεύσουν σε δράσεις οι οποίες στην ουσία τους παραβιάζουν βασικές αρχές της Ευρωπαϊκή Συνθήκης και προκαλούν νέο κύκλο πολιτικής και οικονομικής έντασης στις μεγάλες οικονομίες της Ευρωζώνης.

Η σύγχυση και ο πανικός ξεκινάει από το γεγονός ότι η ενσωμάτωση της Ισπανίας στην ομάδα των χωρών (Ελλάδα, Πορτογαλία, Ιρλανδία και οσονούπω Κύπρος) που βρίσκονται ήδη στην “εντατική”, ανάβει το πράσινο φως στις αγορές κεφαλαίου να αμφισβητήσουν ευθέως και την φερεγγυότητα της Ιταλίας, της τρίτης μεγαλύτερης οικονομίας της ευρωζώνης, θέτοντας έτσι με τον πιό άμεσο τρόπο ερωτηματικά επιβίωσης του ευρώ…

Την επόμενη εβδομάδα η διοίκηση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (έχει συμβούλιο την Πέμπτη 6/9) καλείται να αποδείξει το τί μπορεί να κάνει απέναντι στο νέο τσουνάμι, που διαφέρει από εκείνο του 2008, καθώς τώρα έχουν ήδη χρησιμοποιηθεί και εξαντληθεί τα περισσότερα και ισχυρότερα από τα διαθέσιμα εργαλεία της : τα επιτόκια έχουν μειωθεί, τα βασικά επιτόκια της ΕΚΤ στο 0,75%, έχουν δοθεί περισσότερα από 1000 δισ. ευρώ στις τράπεζες για την επιβίωση της διατραπεζικής αγοράς χωρίς αποτέλεσμα, έχουν εφαρμοσθεί εξαντλητικά οικονομικά προγράμματα περικοπών δημόσιων δαπανών και έχουν αρχίσει να βυθίζονται στην ύφεση και οι κεντρικές οικονομίες της ευρωζώνης.

Επιπλέον σε συνάρτηση με όλα τα προηγούμενα η πολιτική κρίση έχει αρχίσει να αποσταθεροποιεί τις κυβερνήσεις στις ισχυρές οικονομίες με φαινόμενα απότομης ανόδου της ρεφορμιστικής αριστεράς (π.χ. Ολλανδία).

Το πρώτο δεκαπενθήμερο του Σεπτεμβρίου οι κρίσιμες ημερομηνίες είναι τουλάχιστον δύο. Η 6η του μήνα που η ΕΚΤ θα πρέπει να απαντήσει στις προσδοκίες των αγορών κεφαλαίου γι’ αυτά που ο πρόεδρος της ΕΚΤ τους υποσχέθηκε, δηλαδή οτι θα κάνει “οτι χρειάζεται για το ευρώ” και η 12η του μήνα που αφ’ ενός το γερμανικό συνταγματικό δικαστήριο θα βγάλει την απόφασή του για το αν ο νέος μηχανισμός διάσωσης, το περιβόητο ESM είναι “νόμιμος” και αφ’ ετέρου οι ολλανδοί θα κληθούν στις κάλπες.

Το μείγμα είναι εκρηκτικό. Aν ο,τιδήποτε από τα προηγούμενα πάει στραβά, η Ευρωζώνη απειλείται με σεισμικές ρήξεις στο εσωτερικό της που πολλαπλασιάζουν την δυναμική και την ένταση των φυγόκεντρων δυνάμεων διάλυσης του ευρώ.

Είναι περισσότερο από βέβαιο ότι, παρά τις ισχυρές αντιθέσεις από την γερμανική κεντρική τράπεζα (Bundesbank) και την διάσπαση του διοικητικού συμβουλίου της, η ΕΚΤ στις συνθήκες αυτές θα επιχειρήσει την επόμενη εβδομάδα να εκτονώσει την ένταση έστω και προσωρινά στα όρια των δυνατοτήτων της, δίνοντας περισσότερο χρόνο στις κυβερνήσεις της ευρωπαϊκής άρχουσας τάξης να βρούν κάποια “απάντηση” στο νέο κύκλο σπασμών της κρίσης, που δεν φαίνεται όμως στον ορίζοντα.

Ο φαύλος κύκλος της κρίσης χρέους – ύφεσης με την πολιτική κρίση στην Ευρωζώνη αυτό το φθινόπωρο δημιουργεί όλες τις προϋποθέσεις για να αναδυθεί η δυναμική της κινητοποίησης της εργατικής τάξης τόσο στην περιφέρεια όσο και στο κέντρο του διχασμένου ευρωπαϊκού καπιταλισμού.

*Σε γενική απεργία καλεί η CGT,  η μεγαλύτερη εργατική συνομοσπονδία της Γαλλίας στις 9 Oκτωβρίου

Νέα Προοπτική τεύχος #532# Σάββατο 1 Αυγούστου 2012