ΟΙ ΗΠΑ ΣΕ «ΑΣΦΥΞΙΑ»

“I can’t breathe”…

Ή αλλιώς “Fist up, Fight back!”

 

Έχει περάσει πάνω από ένας μήνας από το ξέσπασμα της δεύτερης και βιαιότερης φάσης της λαϊκής εξέγερσης που μαίνεται στις ΗΠΑ, άμα τη ανακοινώσει της μη παραπομπής του αστυνομικού που δολοφόνησε τον 18χρονο Αφροαμερικανό Μάικλ Μπράουν. Η κοινωνική σύγκρουση δεν οδεύει προς εξομάλυνση. Δεν θα μπορούσε, άλλωστε, όσο τα άλυτα ιστορικά ζητήματα της Αμερικάνικης κοινωνίας -όπως είναι η σκληρή εκμετάλλευση και καταπίεση του μαύρου πληθυσμού ως αναπόσπαστο τμήμα του DNA του Αμερικάνικου καπιταλισμού- όχι απλά δεν βρίσκουν την λύση τους, αλλά εκρήγνυνται τώρα με διαρκώς νέα «επεισόδια» να προστίθενται στην παρούσα Αμερικάνικη κοινωνική κρίση. Η οργή των καταπιεσμένων μαύρων κι έγκλειστων στα μητροπολιτικά γκέτο –και όχι μόνο, αφού μέρος στην εξέγερση παίρνουν άνθρωποι κάθε εθνότητας και φυλής, λευκοί, Λατίνοι, Εβραίοι κλπ.- ανατροφοδοτείται διαρκώς από νέα συμβάντα, από νέους νεκρούς και θύματα της κρατικής βίας, ρίχνοντας λάδι στη φωτιά της εξέγερσης, που δεν λέει να σταματήσει να καίει στο εσωτερικό της «υπερδύναμης».

To “Don’t Shoot”, σύνθημα της εξέγερσης του Ferguson, μετατράπηκε γρήγορα σε “I can’ t breath”, στο Staten Island της Νέας Υόρκης. Eίναι τα τελευταία λόγια ενός αθώου μαύρου αμερικάνου, του 43χρονου Έρικ Γκάρνερ, πατέρα έξι παιδιών, που τον περασμένο Ιούλιο τα επανέλαβε αγωνιωδώς 11 φορές πριν ξεψυχήσει ξέπνοος στα χέρια των φονιάδων του, μιας συμμορίας λευκών μπάτσων. Τον υποπτεύονταν πως πουλούσε λαθραία τσιγάρα, κι ένας από αυτούς επέλεξε να τον ακινητοποιήσει, μια για πάντα, με ένα μοιραίο κεφαλοκλείδωμα, πρακτική απαγορευμένη από το 1993 από την αστυνομία της Νέας Υόρκης. 

Στη «χώρα της ελευθερίας», των «ευκαιριών» και του πάλαι πότε «αμερικάνικου ονείρου», οι παρίες των γκέτο, οι αποκλεισμένοι φτωχοδιάβολοι, τιμωρούνται με ποινή θανάτου, αν τολμήσουν να παραπονεθούν για τους ρατσιστικούς ελέγχους και τους καθημερινούς εξευτελισμούς από τους κρατικούς μπράβους. Σε βίντεο της δολοφονίας, εμφανίζεται το θύμα να λέει στους δημίους του: «Κάθε μέρα που με βλέπετε προσπαθείτε να με συλλάβετε. Κουράστηκα πια. Αυτό θα τελειώσει σήμερα»…

Πριν προλάβει να κοπάσει η οργή για την αθώωση του Darren Wilson, φονιά του Μ. Μπράουν, και μια νέα δικαστική απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου, στις 3 Δεκέμβρη, απήλλαξε από κάθε δίωξη τον φονιά του Γκάρνερ, Daniel Pantaleo. 

Στο άκουσμα της είδησης, διαμαρτυρίες ξέσπασαν σε πολλές πόλεις των ΗΠΑ. Αλλού ειρηνικές, όπως συγκεντρώσεις που κάλεσαν μέχρι και τοπικές ενορίες της Νέας Υόρκης, αλλού εξεγερσιακές, όπως στο Μπέρκλεϋ της Καλιφόρνια. 

Το βράδυ της Κυριακής 7/12, μια ειρηνική φοιτητική διαμαρτυρία με αφετηρία το ομώνυμο πανεπιστήμιο, κατέληξε σε άγριες πολεμικού τύπου συγκρούσεις με την αστυνομία. Ξεκίνησε με τη θραύση βιτρινών σε μεγάλα μαγαζιά και τράπεζες, και πήρε ακόμα μεγαλύτερες διαστάσεις όσο η πορεία προχωρούσε προς το Όκλαντ. Ο όγκος των διαδηλωτών μπλόκαρε την κυκλοφορία σε κεντρικούς δρόμους, κι οι δυνάμεις καταστολής επενέβησαν για να τους διώξουν. Η σύγκρουση ήταν σφοδρή, οι εξεγερμένοι διαδηλωτές επιχείρησαν να στήσουν οδοφράγματα βάζοντας φωτιά σε αμάξια, πέταξαν πέτρες στην αστυνομία, ενώ αρκετοί ήταν εφοδιασμένοι με εκρηκτικά (!) με τα οποία έβαλλαν κατά των κρατικών δυνάμεων. Τα σώματα καταστολής απάντησαν με δακρυγόνα και κρότου-λάμψης. Έγιναν πολλές συλλήψεις, ωστόσο η τοπική αστυνομία δεν ανακοίνωσε αριθμό. Το προηγούμενο βράδυ, Σάββατο 6/12 -κι ενόσω κι η Αθήνα καιγόταν για τα 6 χρόνια από τον Δεκέμβρη του ’08- 4 αστυνομικοί κατέληξαν στο νοσοκομείο κατά τη διάρκεια αντίστοιχων κινητοποιήσεων. Αμέτρητες διαδηλώσεις καταγράφηκαν και σε άλλα σημεία της Πολιτείας.

Στο Σιάτλ, σε ένα βράδυ πετροπόλεμου με την αστυνομία, εφτά διαδηλωτές συνελήφθησαν και τους απαγγέλθηκαν κατηγορίες, για τις συγκρούσεις που ακολούθησαν την προσπάθεια τους να αποκλείσουν ένα κεντρικό δρόμο. Στο Σαν Φρανσίσκο, άλλοι πέντε μπάτσοι τραυματίστηκαν όταν οι διαδηλωτές άρχισαν να τους εκσφενδονίζουν πέτρες, μεταλλικούς σωλήνες και καπνογόνα.  Στη Νέα Υόρκη, οι δρόμοι παρέλυσαν από δεκάδες χιλιάδες διαδηλωτές που απέκλεισαν τις κεντρικές αρτηρίες της μεγαλούπολης. Αν και σε γενικές γραμμές οι διαμαρτυρίες ήταν ειρηνικές, η αστυνομία δεν δίστασε να προχωρήσει σε αναίτιες συλλήψεις, σχεδόν 30 τον αριθμό. Οι διαδηλωτές φώναζαν “I can’t breathe” αλλά και “This stops today” αναφερόμενοι στην τελευταία απαίτηση του Έρικ Γκάρνερ, «να τελειώσει σήμερα» η παρενόχληση του από την αστυνομία. Τα πλακάτ ανέγραφαν “Black lives matter” («οι ζωές των μαύρων μετράνε»), μια υπενθύμιση που δεν είναι καθόλου αυτονόητη, για μια χώρα μάλιστα που έχει μαύρο Πρόεδρο. Αντίστοιχες κινητοποιήσεις γίνονται έκτοτε χωρίς διακοπή και στην πρωτεύουσα Ουάσινγκτον όπου κατοικεί ο Ομπάμα, αλλά και σε άλλες μεγάλες πόλεις, στο Σικάγο, στο Οχάιο, στη Βοστώνη, σχεδόν σε ολόκληρη την Αμερική. Αναμφισβήτητα, το σύνθημα που εκφράζει το πνεύμα των ημερών, είναι το «Γροθιά ψηλά, αντεπίθεση!», που ακούγεται στις διαδηλώσεις από τους εξοργισμένους Αφροαμερικανούς, θυμίζοντας την υψωμένη γροθιά, σήμα κατατεθέν των «Μαύρων Πανθήρων». 

Οι δολοφόνοι της Αμερικάνικης αστυνομίας, σαν να μην είχαν ρίξει ήδη αρκετό λάδι στη φωτιά, τις ίδιες ημέρες, στις 9/12, πυροβόλησαν κι άλλον άοπλο μαύρο άνδρα, τον 28χρονο Κέντρικ Μπαρτί, στέλνοντάς τον στην εντατική σε σοβαρή κατάσταση. Ο λευκός αστυνομικός της κομητείας Όραντζ της Φλόριντα, εντόπισε ένα κλεμμένο αμάξι, και θεώρησε σκόπιμο να πυροβολήσει εν ψυχρώ τρεις φορές τον επιβαίνοντα, παρά το γεγονός ότι είχε εξέλθει άοπλος και με τα χέρια ψηλά. 

 

Κλιμάκωση της αντι-βίας των φτωχών – νεκροί και στα δύο στρατόπεδα του ταξικού πολέμου

Με το προχώρημα της εξέγερσης, η βία κι από τις δύο πλευρές κλιμακώνεται. Η έλλειψη μιας οργανωμένης πολιτικής έκφρασης των εξεγερμένων, ενός επαναστατικού κόμματος που θα δώσει προοπτική στην εξέγερση και επαναστατική διέξοδο στην κρίση, ωθεί αυτή την κλιμάκωση να πάρει ενίοτε απελπισμένες μορφές, οι οποίες ωστόσο, δεν μειώνουν κατά τι, ούτε το δίκαιο της αντι-βίας, ούτε τη σημασία των αιτίων που οδηγούν σε αυτή.

Μια τέτοια περίπτωση είναι αυτή του 28χρονου Αφροαμερικάνου Ισμαήλ Μπρίνσλεϊ, ο οποίος συγκλονισμένος από την αστυνομική θηριωδία, αφού έγραψε σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης μηνύματα μίσους κατά των αστυνομικών και την πρόθεσή του να εκδικηθεί για τις δολοφονίες νεαρών μαύρων από το κράτος, έστησε στις 21/12 ενέδρα σε περιπολικό της αστυνομίας, σε δρόμο της Νέας Υόρκης κι αφού εκτέλεσε τους δύο αστυνομικούς, έδωσε άδοξα τέλος στη ζωή του. Την ίδια στιγμή, άλλος ένας αστυνομικός, στη Φλόριντα, έπεφτε νεκρός από πυροβολισμούς, με τις αρχές να μην ξεκαθαρίζουν τις συνθήκες που τελέστηκε το περιστατικό, και κάνοντας τα πάντα για να το αποσυνδέσουν από τα γεγονότα των ημερών. Πυροβολισμοί κατά αστυνομικών είχαν σημειωθεί και το Νοέμβριο, κατά τη διάρκεια των ταραχών, χωρίς ωστόσο να οδηγήσουν σε θανάτους.

Κάτι, όμως, που στις 23 προς 24 Δεκέμβρη, δεν αποσοβήθηκε, για άλλη μια φορά, από την αντίθετη πλευρά. Άλλος ένας νεκρός καταγράφεται μέσα σε ελάχιστο χρονικό διάστημα, από πυρά της αστυνομίας. Πρόκειται για τον 18χρονο Αφροαμερικανό Αντόνιο Μάρτιν. Σε «έλεγχο ρουτίνας» σε βενζινάδικο, ξημερώματα, οι αστυνομικοί σταμάτησαν το νεαρό μαζί με ένα φίλο του. Οι δολοφόνοι ισχυρίζονται πως ο Αντόνιο Μάρτιν τράβηξε όπλο εναντίον των αστυνομικών, κι ένας από αυτούς πυροβόλησε «για να σώσει τη ζωή του». Ωστόσο, οι ισχυρισμοί δεν επιβεβαιώνονται, ενώ έκδηλη ήταν η οργή των παρευρισκομένων στο περιστατικό, που ενεπλάκησαν σε συγκρούσεις με τους αστυνομικούς, πετώντας μολότοφ και τούβλα και τραυματίζοντας δύο από αυτούς.

Είναι το αίμα άλλου ενός νεκρού παιδιού, που αναπόφευκτα θα γίνει το «καύσιμο» για τη συνέχιση της οργισμένης κίνησης των μαζών ενάντια στο κράτος, για τη συνέχιση της εξέγερσης που απαιτεί δικαίωση για όλους τους νεκρούς και καταπιεσμένους από τους μηχανισμούς της καταπίεσης.

 

Από την εξέγερση στη Παγκόσμια Επανάσταση

Η εικόνα του «άτρωτου» Αμερικανικού κράτους και των μπάτσων-εκπροσώπων του, που «δεν τους αγγίζει» τίποτα και κανείς, έχει γίνει θρύψαλα, κάτω από την έκρηξη της οργής, που σιγοκόχλαζε μετά από χρόνια και χρόνια ασφυκτικής καταπίεσης και σιωπής. Αυτό που με τον τρόπο τους διαλαλούν οι χιλιάδες εξεγερμένοι των ΗΠΑ, είναι πως είναι καιρός ο φόβος να αλλάξει στρατόπεδο. Να πάψει η ατιμωρησία των φονιάδων και των ρατσιστών. Κι ο μόνος τρόπος γι’ αυτό είναι μέσα από την επαναστατική κίνηση των «από κάτω». Κανένα αστικό δικαστήριο δεν θα αποδώσει πραγματική κοινωνική δικαιοσύνη. Ο μεγαλύτερος εχθρός αυτών των δημοκρατικών αυταπατών είναι οι σφαίρες των ίδιων μπάτσων που σκοτώνουν τους κολασμένους της χώρας χωρίς καμιά τιμωρία, μόνο και μόνο γιατί είναι αυτοί που ζουν στον πάτο της κοινωνίας, διαλύοντας έτσι το «υπερταξικό» προσωπείο της αστικής δημοκρατίας.

Η ανεξέλεγκτη κι ατιμώρητη κρατική βία ενάντια στους φτωχούς, είναι άλλωστε ένα διαρκές καθεστώς τρόμου κι αδικίας. Δεν θα μπορούσαν να κάνουν λόγο για «μεμονωμένα περιστατικά» ή «παρεξηγήσεις», ούτε καν οι πιο χυδαίοι Αμερικανοί Κούγιες. Τι να σχολιάσει κάποιος, μαζί με τα τόσα άλλα περιστατικά, όταν οι δολοφόνοι του 12χρονου Αφροαμερικάνου Ταμίρ Ράις στο Κλήβελαντ, που τον έκαναν σουρωτήρι από τις σφαίρες επειδή έπαιζε με ένα πλαστικό όπλο, δεν παραπέμφθηκαν ούτε καν για παραβίαση καθήκοντος; Ή τί να σχολιάσει, όταν μία μόλις ημέρα μετά την αθώωση του Daniel Pantaleo, άλλος ένας άοπλος μαύρος άνδρας πυροβολήθηκε από αστυνομικούς στην Αριζόνα;

Οι απόκληροι αυτής της γης τώρα πια, αγωνίζονται για την ζωή και τον αέρα που τους κλέβουν. Από την αγωνιώδη τελευταία έκκληση του Έρικ Γκάρνερ για λίγο οξυγόνο, μέχρι τις «ανάσες ελευθερίας» του Νίκου Ρωμανού, που αγωνίστηκε και νίκησε «με οδόφραγμα το σώμα του», σε όλο τον πλανήτη γίνεται ξεκάθαρο πως η εποχή της σιωπής τέλειωσε. Και μαζί με αυτήν θα τελειώσει κι αυτός ο κόσμος που στραγγαλίζει την ανθρωπιά, που καταδικάζει τους φτωχούς σε ασφυξία.

Κ. Αποστολόπουλος