Η ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΟΥ ΔΝΤ ΥΠΟ ΤΗΝ ΣΚΙΑΝ ΤΟΥ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΟΥ "SHUT DOWN"

Η Σύνοδος του ΔΝΤ υπό την σκιάν του αμερικάνικου “shut down”

 

Η γνωστή παροιμία “ήταν το κλίμα στραβό, το έφαγε… και ο γάϊδαρος” ταιριάζει ίσως καλύτερα από κάθε άλλο σχόλιο στην ετήσια Σύνοδο του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας που βρίσκεται σε εξέλιξη αυτές τις ημέρες στην Ουάσιγκτον.

Η οικονομικο-πολιτική κρίση στις ΗΠΑ, λόγω της απειλής κήρυξης χρεοστασίου αν δεν υπάρξει συμφωνία μεταξύ Ομπάμα – Γερουσίας για αλλαγή στο όριο δανεισμού της κυβέρνησης, έχει σκιάσει τις συζητήσεις στη Σύνοδο του ΔΝΤ. Όλοι εκτιμούν ότι τελικά παρά το επίμονο αδιέξοδο, θα υπάρξει συμφωνία μεταξύ δημοκρατικών και της ακραίας πτέρυγας των ρεπουμπλικάνων (του περιβόητου Tea Party) για να αυξηθεί το όριο δανεισμού της κυβέρνησης ωστε να μπορέσει έγκαιρα να αναχρηματοδοτήσει το χρέος που λήγει και να πληρώσει τους κρατικούς υπαλλήλους της. Αυτό όμως δεν πρόκειται να συμβεί πριν ο Ομπάμα “συμβιβασθεί” με την απαίτηση των ρεπουμπλικάνων για ακύρωση του πετσοκομένου ασφαλιστικού προγράμματος  “medic care” που από τον καιρό του Κλίντον οι δημοκρατικοί προβάλλουν σαν αιχμή της κοινωνικής τους πολιτικής. 

Δεν είναι όμως λίγοι οι αναλυτές που λένε πως είτε ο Ομπάμα θα προχωρήσει χωρίς την έγκριση του Κογκρέσου σε δανεισμό πέραν του προβλεπόμενου ορίου είτε ότι θα προτιμήσει να “κλείσει” τα ρολά της κυβέρνησης για μερικές ημέρες προκειμένου να εκβιάσει υποχώρηση των ρεπουμπλικάνων. 

Στην πρώτη περίπτωση, αν ο Ομπάμα, προεδρική αδεία επιχειρήσει δανεισμό χωρίς την έγκριση της Γερουσίας, οι ΗΠΑ για πρώτη φορά στην ιστορία ανοίγουν το παράθυρο αμφισβήτησης της αξιοπιστίας του χρέους τους (θα κριθεί η συνταγματικότητά των ομολόγων στα δικαστήρια), με μη υπολογίσιμες συνέπειες στην παγκόσμια οικονομία, μιας και το χρέος σε δολάριο έχει την πρώτη θέση στα συναλλαγματικά διαθέσιμα όλων των χωρών του πλανήτη…

Στην περίπτωση που ο Ομπάμα αποφασίσει να κατεβάσει τα ρολά της κυβέρνησης και τα αμερικάνικα ομόλογα μείνουν έστω και για λίγα 24ωρα τον αέρα χωρίς την δυνατότητα αποπληρωμής, οι συνέπειες θα είναι επίσης πρωτοφανείς στην μεταπολεμική ιστορία του καπιταλισμού… Για τον λόγο αυτό η πλειονότητα των αναλυτών και των συζητήσεων αυτές τις ημέρες στους διαδρόμους αλλά και στα πάνελ της Συνόδου του ΔΝΤ προβλέπουν έγκαιρο… συμβιβασμό. 

Το ουσιαστικό όμως είναι ότι ακόμα και ένας “συμβιβασμός” το μόνο που θα έχει πετύχει είναι να σπρώξει λίγο παρακάτω στον χρόνο, την απάντηση στο αδιέξοδο του αμερικάνικου χρέους που έχει ήδη ξεφύγει σε επίπεδα που μόνο τα… τυπογραφία της FED μπορούν να αντιμετωπίσουν. 

Το αμερικάνικο χρέος έχει ξεπεράσει το 113% του ΑΕΠ όταν το ΔΝΤ βάζει σαν στις ευρωπαϊκές χώρες το 110% σαν προσωρινό όριο βιωσιμότητας του χρέους τους. 

Και αυτό δεν αφορά βέβαια μόνο την “ισχυρότερη” οικονομία του πλανήτη, την αμερικάνικη, αλλά και την τρίτη μεγαλύτερη οικονομία, την ιαπωνική, η οποία με τα abenomics έχει στείλει το χρέος της στο πρωτοφανές επίπεδο του 224% του ΑΕΠ !

Στην Σύνοδο του ΔΝΤ το βασικό θέμα στην ατζέντα επρόκειτο να είναι η ασύμβατη πλέον με την οικονομική σταθερότητα, ανισορροπία μεταξύ των αναδυόμενων οικονομιών (Κίνας, Ινδίας, Ρωσίας, Βραζιλίας, κ.λ.π.) και του φαύλου κύκλου της κρίσης στην Ευρώπη, με την οικονομία των ΗΠΑ να επιχειρεί να πείσει όλους ότι αρχίζει να βγαίνει από το τούνελ. 

Οι εξελίξεις όμως ανέτρεψαν τις προβλέψεις και η πολιτική αποσταθεροποίηση στο εσωτερικό των ΗΠΑ άλλαξε την ατζέντα, φέρνοντας την συζήτηση στο ΔΝΤ μπροστά σε αδιέξοδο. Και αυτό γιατί  χωρίς “λύση” στο πρόβλημα των ΗΠΑ δεν έχει νόημα καμία συνεννόηση μεταξύ της επιμονής της Ευρωζώνης στην ακολουθούμενη πολιτική και των απαιτήσεων των αναδυόμενων οικονομιών για στροφή 180 μοιρών.

Το ουσιαστικό εδώ είναι ότι η κρίση στις ΗΠΑ είναι πολύ πιθανό να δρομολογήσει μια κατάσταση ανάλογη εκείνης που είχε προκαλέσει για την Ευρωζώνη η συμφωνία Μέρκελ – Σαρκοζί στην Ντοβίλ τον Οκτώβριο του 2010. Τότε που άνοιξαν τους ασκούς του Αιόλου για τα κρατικά ομόλογα, με αφορμή τα ελληνικά, με την απόφαση να αρνηθούν την ευρωπαϊκή διάσταση της εγγύησής τους. 

Αν είτε στο συνταγματικό δικαστήριο των ΗΠΑ είτε σε μία καθυστέρηση αποπληρωμής λόγω του “shut down” πάρει σάρκα και οστά για τις διεθνείς αγορές κεφαλαίου η αμφισβήτηση της αξιοπιστίας των αμερικανικών ομολόγων τότε δεν θα πρόκειται για επανάληψη της Ντοβίλ αλλά για κάτι που δεν είναι σε θέση να αντιμετωπίσει καμία οικονομία ή διεθνής οργανισμός… Το σπάσιμο της “φούσκας” του αμερικάνικου κρατικού χρέους δεν έχει καμία σύγκριση με τα “subprime loans” και το χρεοστάσιο της Lehman Brothers. 

Για τον λόγο αυτό άλλωστε οι περισσότερο αναλυτές αυτές τις ημέρες στην Ουάσιγκτον και στους διαδρόμους των συζητήσεων που γίνονται στη Σύνοδο του ΔΝΤ, επιμένουν οτι Ομπάμα και ρεπουμπλικάνοι θα υποχρεωθούν σε συμβιβασμό προκειμένου να αναβάλουν.. το μοιραίο. Έστω και για λίγο, μέχρι να δουν τι άλλο μπορούν να κάνουν με την FED και την κυβέρνηση.

  Το ΔΝΤ για την Ελλάδα 

Σε ό,τι αφορά τα δημοσιονομικά της Ελλάδας, οι εκτιμήσεις που διατυπώνονται είναι ότι από το ΔΝΤ, για την ελληνική οικονομία, δεν έχουν… νέα :

* Το έλλειμμα υπολογίζεται σε 4,1% του ΑΕΠ το 2013 (έναντι 4,6% στην αντίστοιχη έκθεση του Απριλίου) και σε 3,3% του ΑΕΠ το 2014 (έναντι 3,4%). Αναμένεται δε να συνεχίσει να παρουσιάζεται έλλειμμα και τα επόμενα χρόνια (2,1% το 2015 και 0,8% το 2018).

*Από φέτος η οικονομία περνάει σε περίοδοπρωτογενών πλεονασμάτων. Το ΔΝΤ επιμένει στην εκτίμηση για φέτος στο 0% του ΑΕΠ (δηλαδή οριακό) και εν συνεχεία 1,4% για το 2014, 3% για το 2015 και 4,5% τα επόμενα δυο χρόνια. Το κυκλικά προσαρμοσμένο αποτέλεσμα (λαμβάνοντας υπόψη την ύφεση) είναι θετικό: πλεόνασμα 0,6% του ΑΕΠ φέτος και 1,1% του ΑΕΠ την ερχόμενη χρονιά.

* Τα έσοδα Γενικής Κυβέρνησης αφού διαμορφωθούν στο 42,9% του ΑΕΠ φέτος και στο 43,6% του ΑΕΠ την επόμενη χρονιά θα κινηθούν στα επίπεδα του 42% ως το 2018. Από την άλλη πλευρά οι δαπάνες, θα κόβονται σταδιακά: από 47% του ΑΕΠ φέτος στο 42,8% το 2018.

Το χρέος αναμένεται να είναι 175,7% του ΑΕΠ φέτος και 174% του ΑΕΠ το 2014. Σταδιακά θα αποκλιμακώνεται (υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρχει ανάκαμψη) και θα κινηθεί στο 168,6% του ΑΕΠ το 2015 και στο 142,6% του ΑΕΠ το 2018.

Γ. Aγγ.