(Επιστολή προς τη Σύνταξη)
Μέραν, 10 Οκτωβρίου 1924
Προς τη Σύνταξη της «Βαλκανικής Ομοσπονδίας»
[ Το περιοδικό La Federation Balkanique όπου δημοσιεύτηκε η επιστολή του Ρακόφσκι ήταν όργανο της Κομμουνιστικής Βαλκανικής Ομοσπονδίας. Κυκλοφορούσε από το 1924 έως το 1932 στα γαλλικά και σε διάφορες βαλκανικές γλώσσες. Tα αριστερο-δεξιά ζιγκ ζαγκ τής μετά τον θάνατο του Λένιν σταλινοποιούμενης Κομιντέρν άφησαν το σκληρό αποτύπωμά τους στη διεθνιστική γραμμή των νεαρών τότε βαλκανικών κομμουνιστικών κομμάτων. H θεωρία του σοσιαλισμού σε μία μόνη χώρα του Στάλιν αποδυνάμωνε κάθε διεθνιστική απάντηση στον ιμπεριαλισμό και τους βαλκανικούς αστικούς εθνικισμούς. Αυτή η θεωρητική αιτία και σε συνδυασμό με διώξεις και οικονομικές δυσκολίες οδήγησε στο τέλος της έκδοσης. Η διεθνιστική προοπτική της βαλκανικής ομοσπονδίας θα ατονήσει και η Βαλκανική Κομμουνιστική Ομοσπονδία θα καταργηθεί και τυπικά το 1939, όπως και η Κομιντέρν (Γ’ Διεθνής) το 1943.
Ακολουθεί η επιστολή του Ρακόφσκι
Θ.Κ. ]

Αγαπητέ σύντροφε,
Μου ζητάτε να σας εκθέσω τη γνώμη μου σχετικά με τη Βαλκανική Ομοσπονδία.
Ως κομμουνιστής, υπήρξα και εξακολουθώ να είμαι ένθερμος υποστηρικτής της.
Ο πόλεμος, αντί να επιλύσει το εθνικό ζήτημα στα Βαλκάνια και στις παραδουνάβιες περιοχές, το περιέπλεξε ακόμη περισσότερο. Ποτέ άλλοτε, ούτε υπό την παλαιά Αυστροουγγρική Μοναρχία ούτε υπό το προηγούμενο τουρκικό καθεστώς, οι διάφορες εθνότητες δεν είχαν υποστεί τέτοια εκμετάλλευση και καταπίεση όσο στα λεγόμενα δημοκρατικά κράτη, όπως η Γιουγκοσλαβία, η Ρουμανία, η Πολωνία και άλλα, που δημιουργήθηκαν ή διεύρυναν τα εδάφη τους εις βάρος των αυτοκρατοριών που κατέρρευσαν.

Η αλληλοδιείσδυση των εθνοτήτων, είτε ως αποτέλεσμα της φυσικής πορείας τής ιστορικής τους εξέλιξης είτε εξαιτίας των μαζικών μεταναστεύσεων που προκάλεσαν οι κυβερνήσεις, έχει δημιουργήσει μια τόσο περίπλοκη κατάσταση, ώστε καθιστά απολύτως αδύνατη τη συγκρότηση εθνικά ομοιογενών κρατών. Μόνο η ομοσπονδιακή μορφή οργάνωσης μπορεί να εξασφαλίσει πραγματική εθνική ελευθερία.
Από την άλλη πλευρά, η οικονομική ανάπτυξη αποτελεί έναν ακόμη παράγοντα που καθιστά αναγκαία την Ομοσπονδία. Μέσα στα σημερινά τους σύνορα, τα βαλκανικά κράτη, ακόμη κι εκείνα που έχουν επεκτείνει την επικράτεια και αυξήσει τον πληθυσμό τους υποτάσσοντας άλλους λαούς, παραμένουν υπερβολικά μικρά. Η οικονομική τους ζωή είναι αναιμική, χωρίς ουσιαστικές προοπτικές ευρύτερης ανάπτυξης. Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο, ακόμη και οι αστοί πολιτικοί και οικονομολόγοι κάνουν τελευταία λόγο για οικονομικές ομοσπονδίες, τελωνειακές ενώσεις και άλλες ανάλογες μορφές συνεργασίας μεταξύ των παραδουνάβιων κρατών. Χωρίς, όμως, έναν ριζικό μετασχηματισμό του εσωτερικού πολιτικού και οικονομικού καθεστώτος αυτών των κρατών, μια ομοσπονδία, υπό τις σημερινές συνθήκες, δεν θα αποτελούσε παρά μια εξαπάτηση των ασθενέστερων, που θα εξακολουθούσαν να υφίστανται την εκμετάλλευση των ισχυρότερων και βιομηχανικά περισσότερο ανεπτυγμένων.
Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο, ο αγώνας για μια πραγματική ομοσπονδία ταυτίζεται απόλυτα με τον αγώνα της εργατικής τάξης, ενωμένης με την αγροτιά, για τη χειραφέτησή τους από την καπιταλιστική αστική τάξη και την αγροτική φεουδαρχία.
Δεχθείτε τους κομμουνιστικούς μου χαιρετισμούς.
Χ. Ρακόφσκι
Μετάφραση Αρ. Μα.
