Προλογικό σημείωμα της Νέας Προοπτικής

Στα πλαίσια του αφιερώματός μας για τα 100 χρόνια της Βαλκανικής Κομμουνιστικής Ομοσπονδίας, δημοσιεύουμε σήμερα το τρίτο μέρος, με ιστορικά πολιτικά ντοκουμέντα που φωτίζουν αυτή την άγνωστη σε μεγάλο βαθμό πτυχή του Ελληνικού και Βαλκανικού Κομμουνιστικού Κινήματος. Το κείμενο αυτό είναι η προκήρυξη της Εκτελεστικής Επιτροπής της  Κομμουνιστικής Διεθνούς προς το Βαλκανικό προλεταριάτο που γράφτηκε λίγες εβδομάδες πριν την 2η Συνδιάσκεψη, της Βαλκανικής Κομμουνιστικής Ομοσπονδίας που είχε προγραμματιστεί να συγκληθεί στην Σόφια τον Μάιο του 1921. Δημοσιεύθηκε στον Εργατικό Αγώνα στις 28 Μαρτίου 1921. Ο Εργατικός Αγώνας ήταν εκείνη την εποχή το εβδομαδιαίο επίσημο όργανο του Σοσιαλιστικού Εργατικού Κόμματος Ελλάδας, πριν δηλαδή μετατραπεί σε ΚΚΕ και προτού ο ημερήσιος Ριζοσπάστης τον αντικαταστήσει ως επίσημο όργανο της ΚΕ. Η σπάνια μικρογραφία του αντίτυπου βρίσκεται στη δημόσια ψηφιακή βιβλιοθήκη των αρχείων του ΑΣΚΙ.

***

(Η Εκτελεστική Επιτροπή της Κομμουνιστικής Διεθνούς απευθύνει την παρακάτω προκήρυξη προς όλα τα Κομμουνιστικά Κόμματα, Κομμουνιστικές Νεολαίες, Ομοσπονδίες που ανήκουν στην/και συμπαθούν την Κομμουνιστική Διεθνή και τη Διεθνή των συνδικάτων και προς όλους τους εργάτες και χωρικούς του κόσμου).

Η Ρωσική Σοσιαλιστική Ομοσπονδιακή Δημοκρατία των Σοβιέτ ενοχλεί πολύ τους Ευρωπαίους και Αμερικανούς κεφαλαιούχους και ληστές. Δεν κατόρθωσαν να διασπάσουν τη δύναμη των Ρώσων εργατών και χωρικών με τις συμμορίες των Τσεχοσλοβάκων1Η Λεγεώνα των Τσεχοσλοβάκων που λιποτάκτησαν κατά την διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου από τον στρατό των Αψβούργων και σχημάτισαν ένα σώμα στρατού, που έφτασε να αριθμεί έως και 100 χιλιάδες στρατιώτες, στο πλευρό των Τσαρικών στρατευμάτων. Πολέμησαν επί δύο χρόνια από το 1918 έως το 1920, ενάντια στον Κόκκινο Στρατό στη Σιβηρία και την Άπω Ανατολή, μέχρι την ήττα τους και την αποχώρησή τους από το Βλαδιβοστόκ., του Κολτσάκ, του Ντενίκιν, του Γιουντένιτς και του Βράγγελ2Κολτσάκ, Ντενίκιν, Γιουντένιτς, Βράγγελ, ήταν οι τέσσερεις σπουδαιότεροι Τσαρικοί στρατηγοί των λευκών αντεπαναστατικών δυνάμεων που οργανώθηκαν με αγγλικό και γαλλικό χρήμα. Δεν κατόρθωσαν να παρασύρουν σε πόλεμο εναντίον της Σοβιετικής Ρωσίας τα μικρά γειτονικά κράτη. Η περιπέτεια της Πολωνίας3Αναφέρεται στην ανεπιτυχή επίθεση της Πολωνίας κατά της Σοβιετικής Ρωσίας που κατέληξε σε συντριβή της και αντεπίθεση του Κόκκινου Στρατού.   υπήρξε γι’ αυτούς πικρή διάψευση των ελπίδων τους.

 Επί 10 χρόνια, 1912-1922 οι Βαλκανικοί λαοί μάτωναν από τους εθνικιστικούς ανταγωνισμούς
Δημοσιεύεται

Οι ληστές όλου του κόσμου τρέμουν μπροστά στην αναπτυσσόμενη δύναμη του εργατικού κράτους, μπροστά στην επαναστατική κίνηση των εργατών μέσα στις ίδιες τους τις χώρες. Η καθημερινώς αυξανόμενη ανεργία, που προκαλείται από την κατεστραμμένη οικονομία των καπιταλιστικών χωρών, μαστίζει μάζες πολλών εκατομμυρίων. Μπροστά σ’ αυτές τις μάζες, μπροστά σ’ όλο το προλεταριάτο του κόσμου, προβάλλει τώρα πιο σκληρό από κάθε άλλη φορά το δίλημμα: να πεθάνουν σιγά σιγά από την πείνα ή να ρίξουν αμέσως την κυριαρχία και να εκτοπίσουν την εκμετάλλευση της μπουρζουαζίας. Η επαναστατική Ρωσία, στην οποία το προλεταριάτο έγινε κύριο της τύχης του, δείχνει στις υπόδουλες μάζες το δρόμο του απελευθερωτικού αγώνα. Για να συγκρατήσουν την κυριαρχία τους οι Άγγλοι, Γάλλοι και λοιποί ιμπεριαλιστές της Αντάντ και της Κοινωνίας των Εθνών είναι υποχρεωμένοι, προτού να πνίξουν στο αίμα τη δυσαρέσκεια των εργατών των δικών τους χωρών, να επιχειρήσουν άλλη μια φορά να καταπνίξουν οριστικά την εστία της προλεταριακής επανάστασης.

Σύντροφοι!

Για να εξουδετερώσουν την επαγρύπνησή σας, για να παραπλανήσουν την προσοχή σας, οι κυβερνήσεις της Αντάντ υποστηριζόμενες από όλες τις αντιδραστικές και αντεπαναστατικές δυνάμεις της Ευρώπης διάλεξαν ως νέο τόπο του αιφνιδιασμού τους εναντίον της προλεταριακής επανάστασης, όχι πια το έδαφος της Σοβιετικής Ρωσίας, η οποία δείχτηκε ακατάβλητη, αλλά τη Βαλκανική. Η εκλογή αυτή δεν είναι τυχαία.

Η Βαλκανική συνορεύει με τη Σοβιετική Ρωσία. Στη Βαλκανική, το επαναστατικό κίνημα του προλεταριάτου και των χωρικών, εξελίσσεται σ’ ένα κομμουνιστικό κίνημα των μαζών και περιλαμβάνει όλες τις τάξεις του εργαζομένου λαού των πόλεων και των χωριών. Κάτω από τη σημαία της Κομμουνιστικής Διεθνούς προχωρούν αποφασιστικά προς τα εμπρός. Οι κοινοβουλευτικοί αγώνες στη Βουλγαρία, Γιουγκοσλαβία και Ελλάδα, έχουν αποδείξει τι επιρροή εξασκούν τα κομμουνιστικά κόμματα και η Βαλκανική Κομμουνιστική Ομοσπονδία που ιδρύθηκε απ’ αυτά. Στις εκλογές το βαλκανικό προλεταριάτο και όλες οι εργαζόμενες μάζες έδειξαν την αλληλεγγύη τους με τους αγωνιζομένους εργάτες και χωρικούς της Ρωσίας και την αποφασιστική τους θέληση να ρίξουν την μπουρζουαζία.

Η ήττα του Βράγγελ, η εξάπλωση και η στερέωση της επανάστασης στον Καύκασο, το δυνάμωμα του εθνικού κινήματος στην Ανατολία και η ήττα του ελληνικού στρατού στη Μικρά Ασία, τρόμαξε τους ληστές του Ανταντικού ιμπεριαλισμού. Για να παρεμποδίσουν την ίδρυση Σοβιετικής Δημοκρατίας στη Βαλκανική, η οποία θα σχημάτιζε έναν ισχυρό συνασπισμό με τη Σοβιετική Ρωσία, ελευθερώνοντας έτσι οριστικά τη Μικρά Ασία από την καταστρεπτική επιρροή των Άγγλων και Γάλλων ληστών, και προκαλώντας επανάσταση των καταπιεσμένων λαών της Τουρκίας και Περσίας, οι κυβερνήσεις της Αντάντ κατάντησαν να γυρέψουν την βοήθεια από τη χρεωκοπημένη μπουρζουαζία της Βαλκανικής, που έχει συνασπισθεί σε μια «Μικρή Αντάντ».4H «Μικρή Αντάντ», δημιουργήθηκε το 1921 από Τσεχοσλοβακία, Γιουγκοσλαβία και Ρουμανία με Γαλλική υποστήριξη, θεωρητικά για να αντιμετωπίσει τον Ουγγρικό ρεβανσισμό, που φοβόντουσαν και οι τρεις χώρες, αλλά στην πράξη για να αποτελέσει μια επιθετική στρατιωτική συμμαχία ενάντια στην Ρωσική επανάσταση. Διαλύθηκε το 1938 όταν με την Συμφωνία του Μονάχου με την Ναζιστική Γερμανία, η Γαλλία μαζί με την Αγγλία παρέδωσαν την Τσεχοσλοβακία στον Χίτλερ. 

Η Μικρή Αντάντ που σχηματίστηκε στο Παρίσι και στο Λονδίνο, από τις κυβερνήσεις της Γιουγκοσλαβίας, Ρουμανίας και Τσεχοσλοβακίας και πολύ πιθανόν, και της Βουλγαρίας και Πολωνίας, επιδιώκει με μερικές εδαφικές και οικονομικές παραχωρήσεις την ένωση της Βαλκανο-δουναβικής μπουρζουαζίας για ν’ αγωνιστεί εναντίον του επαναστατικού κομμουνιστικού ρεύματος στις βαλκανικές χώρες και για να μπορέσει να επιτεθεί ενόπλως εναντίον της Σοβιετικής Ρωσίας.

Σύντροφοι!

Το σχέδιο αυτό άρχισε να εφαρμόζεται. Οι μαύρες δυνάμεις της αντεπανάστασης έχουν σχηματισθεί και ενωθεί. Τα λείψανα της στρατιάς του Βράγγελ, υποστηριζόμενα κρυφά από τους Γάλλους ιμπεριαλιστές, κατέλαβαν σπουδαία στρατηγικά σημεία στη Θράκη, Μακεδονία5Αναφέρεται εδώ στην γεωγραφική έννοια της Θράκης και της Μακεδονίας που εκτείνονται μέχρι την Νότια Βουλγαρία, όπου εκείνη την εποχή είχαν στρατοπεδεύσει οι Ρώσοι αντεπαναστάτες που είχαν ηττηθεί από τον Κόκκινο Στρατό και επιχειρούσαν ανασύνταξη. και Γιουγκοσλαβία.

Τα ενωμένα αστικά κόμματα των βαλκανικών χωρών, υποστηριζόμενα από τους σοσιαλπροδότες τους σοσιαλπατριώτες στη Ρουμανία, από τους σοσιαλιστές στη Βουλγαρία και από τους κεντριστές σοσιαλδημοκράτες στη Γιουγκοσλαβία, σχηματίζουν μαζί με τις κυβερνήσεις των βαλκανικών κρατών ένα συνασπισμό εναντίον της προλεταριακής επανάστασης που σιμώνει.

Σ’ όλες τις χώρες της Βαλκανικής μεταχειρίσθηκαν άγρια μέσα βίας εναντίον του Κομμουνιστικού Κόμματος και των Γενικών Συνομοσπονδιών. Στην Ελλάδα παρακολουθούνται και φυλακίζονται οι κομμουνιστές προπαγανδιστές. Άπειρα εμπόδια παρεμβάλλονται στον κομμουνιστικό τύπο. Οι αντιπρόσωποι των εθνικών μειονοτήτων δέρνονται και εξορίζονται, γιατί στις εκλογές, εψήφισαν τους κομμουνιστές υποψηφίους.

Η ρουμανική τρομοκρατία δεν περιγράφεται. Τα εργατικά κέντρα κλείνονται, οι εργάτες και οι κομμουνιστές φυλακίζονται και δέρνονται. Η ανυπακοή των χωρικών καταστέλλεται με στρατιωτικές επεμβάσεις και με την αποτροπιαστική αστυνομική κυριαρχία.

Στη Βουλγαρία επίσης φυλακίζονται και δέρνονται οι εργάτες και οι κομμουνιστές. Τα κομμουνιστικά συμβούλια των κοινοτήτων διαλύονται και τα μέλη τους φυλακίζονται και εξορίζονται. Η λογοκρισία καταπιέζει τις κομμουνιστικές εφημερίδες και περιοδικά. Οι αρχηγοί του επαγγελματικού κινήματος, μολονότι είναι μέλη του δημοκρατικού κόμματος παραδίδονται από τη Βουλή στα στρατοδικεία, με την κατηγορία ότι οργανώνουν ένοπλες επαναστάσεις.

Η αστική τρομοκρατία της Γιουγκοσλαβίας έφτασε στο κατακόρυφο. Το Κομμουνιστικό Κόμμα της Γιουγκοσλαβίας διαλύθηκε δια κυβερνητικού διατάγματος χωρίς να έχει γνώση το Νομοθετικό Σώμα (Συντακτική Εθνοσυνέλευση). Όλα τα Κέντρα, τυπογραφεία, βιβλιοπωλεία, εφημερίδες και περιοδικά δημεύθηκαν. Οι απεργοί εργάτες επιστρατεύθηκαν δια της βίας. Στο Άγκραμ6Το γερμανικό όνομα του Ζάγκρεμπ την εποχή που ανήκε στην Αυστρο-Ουγγαρία., Βούκοβαρ, Βελιγράδι και στη Μακεδονία φυλακίσθηκαν και ξυλοκοπήθηκαν από την αστυνομία οι κομμουνιστές και οι οργανωμένοι εργάτες. Οι Ρώσοι αντεπαναστάτες και τα στρατεύματα του Βράγγελ βοηθούν την αστυνομία της Γιουγκοσλαβίας στη σύλληψη και στην παρακολούθηση των κομμουνιστών. Η τρομοκρατία και οι πολιτικοί φόνοι κομμουνιστών είναι ένα καθημερινό φαινόμενο. Όλα αυτά γίνονται με τη σιωπηρή υποστήριξη της Συντακτικής Εθνοσυνέλευσης, όπου, εκτός των κομμουνιστών βουλευτών, δεν βρίσκεται κανένας απ’ τους γιουγκοσλάβους σοσιαλδημοκράτες να διαμαρτυρηθεί εναντίον του κυβερνητικού διατάγματος, με το οποίο αφήνονται εντελώς ανυπεράσπιστοι από οποιαδήποτε επίθεση οι καλύτεροι πολίτες της χώρας. Μ’ αυτή τη στάση της, η Εθνοσυνέλευση δείχνει στις εργαζόμενες μάζες της Γιουγκοσλαβίας ότι δεν αντιπροσωπεύει τη θέληση του λαού. Αυτή η ίδια δείχνει ποιος είναι ο αληθινός χαρακτήρας της και ξεσκεπάζει το θρασύ πρόσωπό της. Το προλεταριάτο και οι εργαζόμενοι χωρικοί βλέπουν τώρα ότι η καθαρή σοσιαλδημοκρατία και το λαϊκό κοινοβούλιο είναι μοναχά μια θεατρική διακόσμηση, πίσω απ’ την οποία κρύβεται η ξετσίπωτη δικτατορία των μοναρχικών, της μπουρζουαζίας, των καπιταλιστών και των τυράννων.

Σύντροφοι!

Το προλεταριάτο της Βαλκανικής και της Νοτιοσλαβίας δεν αφήνει τον αγώνα που άρχισε και δεν τρομοκρατείται απ’ τις μεγάλες θυσίες. Δέχεται την πρόκληση και συγκεντρώνει όλες τις δυνάμεις του για να χτυπήσει τους ιμπεριαλιστές της Βαλκανικής και όλου του κόσμου. Αλλά, σύντροφοι, ο αγώνας αυτός δεν ενδιαφέρει μόνο το προλεταριάτο της Βαλκανικής. Είναι ένα μέρος από τη γενική πάλη εναντίον της μπουρζουαζίας. Αν σήμερα νικηθεί το προλεταριάτο της Βαλκανικής είναι βέβαιο πως κι εσείς θα νικηθείτε. Εντείνετε όλες σας τις δυνάμεις και συγκεντρώστε την προσοχή σας. Ξεσκεπάστε στις εργαζόμενες μάζες των χωρών σας, τα αποτροπιαστικά εγκλήματα των ιμπεριαλιστικών κυβερνήσεών σας που προσπαθούν να καταπνίξουν τη Ρωσική επανάσταση και το επαναστατικό κίνημα της Βαλκανικής και να κάμουν πιο δυνατές τις αλυσίδες της καπιταλιστικής σκλαβιάς.

Δυναμώστε τις γραμμές του Κομμουνιστικού Κόμματος.

Οπλισθείτε για την επίθεση εναντίον της κυριαρχίας του κεφαλαίου.

Προχωρήστε από την άμυνα στην επίθεση.

Μόνο στην επίθεση νικάει το προλεταριάτο.

Αναλάβετε τον αγώνα και υπερασπίστε το Βαλκανικό προλεταριάτο και τη Ρωσική επανάσταση.

Σηκωθείτε εναντίον της κυριαρχίας και δικτατορίας της αστικής τάξης.

Υψώστε με θάρρος τη σημαία της απελευθέρωσής σας.

Ζήτω η αδελφική αλληλεγγύη των προλεταρίων όλου του κόσμου!

Ζήτω η παγκόσμια επανάσταση!

Η Εκτελεστική Επιτροπή της Κομμουνιστικής Διεθνούς

ΠΗΓΗ: Αρχείο ΑΣΚΙ

μετεγγραφή επιμέλεια σημειώσεων Γιώργος Χλωρός

Υποσημειώσεις

1Η Λεγεώνα των Τσεχοσλοβάκων που λιποτάκτησαν κατά την διάρκεια του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου από τον στρατό των Αψβούργων και σχημάτισαν ένα σώμα στρατού, που έφτασε να αριθμεί έως και 100 χιλιάδες στρατιώτες, στο πλευρό των Τσαρικών στρατευμάτων. Πολέμησαν επί δύο χρόνια από το 1918 έως το 1920, ενάντια στον Κόκκινο Στρατό στη Σιβηρία και την Άπω Ανατολή, μέχρι την ήττα τους και την αποχώρησή τους από το Βλαδιβοστόκ.
2Κολτσάκ, Ντενίκιν, Γιουντένιτς, Βράγγελ, ήταν οι τέσσερεις σπουδαιότεροι Τσαρικοί στρατηγοί των λευκών αντεπαναστατικών δυνάμεων
3Αναφέρεται στην ανεπιτυχή επίθεση της Πολωνίας κατά της Σοβιετικής Ρωσίας που κατέληξε σε συντριβή της και αντεπίθεση του Κόκκινου Στρατού.  
4H «Μικρή Αντάντ», δημιουργήθηκε το 1921 από Τσεχοσλοβακία, Γιουγκοσλαβία και Ρουμανία με Γαλλική υποστήριξη, θεωρητικά για να αντιμετωπίσει τον Ουγγρικό ρεβανσισμό, που φοβόντουσαν και οι τρεις χώρες, αλλά στην πράξη για να αποτελέσει μια επιθετική στρατιωτική συμμαχία ενάντια στην Ρωσική επανάσταση. Διαλύθηκε το 1938 όταν με την Συμφωνία του Μονάχου με την Ναζιστική Γερμανία, η Γαλλία μαζί με την Αγγλία παρέδωσαν την Τσεχοσλοβακία στον Χίτλερ. 
5Αναφέρεται εδώ στην γεωγραφική έννοια της Θράκης και της Μακεδονίας που εκτείνονται μέχρι την Νότια Βουλγαρία, όπου εκείνη την εποχή είχαν στρατοπεδεύσει οι Ρώσοι αντεπαναστάτες που είχαν ηττηθεί από τον Κόκκινο Στρατό και επιχειρούσαν ανασύνταξη.
6Το γερμανικό όνομα του Ζάγκρεμπ την εποχή που ανήκε στην Αυστρο-Ουγγαρία.