«Rama ne burg – Berisha ne burg” (“Ράμα στη φυλακή – Μπερίσα στη φυλακή”)
του ανταποκριτή μας στα Τίρανα
Με ραγδαίους ρυθμούς εξαπλώνεται σε όλη την Αλβανία το κίνημα ενάντια στην επένδυση στη νήσο Σαζάν και στο Σβερνέτζ.
Καθώς προχωράμε προς την δεύτερη εβδομάδα των διαδηλώσεων στην Αλβανία αυτό που σίγουρα φαίνεται είναι ότι μέρα με τη μέρα η συμμετοχή του κόσμου μεγαλώνει και εξαπλώνεται και σε άλλες πόλεις της Αλβανίας. Πέρα από τα Τίρανα, διαδηλώσεις έχουμε στο Ντούρες, Βλόρα, Κόρτσα, Ελμπασάν, Σκόδρα και σε μικρότερες πόλεις.
Προκειται για τις μεγαλύτερες ανεξάρτητες διαδηλώσεις μετά την κατάρρευση των “πυραμίδων” το 1997. Ενώ τις πρώτες μέρες ήταν μόνη στους δρόμους η γενιά Ζ, κάθε μέρα αγκαλιάζεται από μεγαλύτερο μέρος της κοινωνίας.
Η επένδυση στη νήσο Σαζάν και στο Ζβερνέτζ από τον γαμπρό του Τραμπ Tζάρεντ Κουσνέρ ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι της λαϊκής οργής ενάντια στην αδιαφάνεια, την τσιμεντοποίηση του φυσικού κάλλους της χώρας και την καταπάτηση της μικρής ιδιοκτησίας υπέρ του «στρατηγικού επενδυτή».
Είχαν προηγηθεί και άλλες “επενδύσεις”, όπως η παραχώρηση του λιμανιού του Ντούρες σε Άραβες και εδώ και 4 χρόνια, η παραχώρηση περιοχής στον αλβανικό βορρά στην Ιταλία για την κράτηση μεταναστών, η καταστροφή με μπετόν της ομορφότερης παραλίας της χώρας στο Δερμί από τον Ζαμίρ Μάνε, συνεργάτη του Μr Jumbo και η παραχώρηση της περιοχής νατούρα Ριόδ στη Λέζα.
Αυτό που εξόργισε το κόσμο ήταν η στιγμή που μπράβοι της ιδιωτικής εταιρείας των επενδυτών σέρνουν ένα διαδηλωτή μπροστά στα μάτια της αστυνομίας.
Ας δούμε, όμως, πώς οι κυβερνήσεις από το 1992 και μετά καταπατούν και μεταφέρουν τη δημόσια και μικρή ιδιοκτησία στους “ημετέρους” και τους στρατηγικούς επενδυτές.
Με την άνοδο του κόμματος Εργασίας στην εξουσία το 1945, όλη η ιδιωτική περιουσία που ακόμα τότε ανήκε σε κατά τόπους Μπέηδες δημεύτηκε και ιδρύθηκαν οι λαϊκές κοοπερατίβες.
Με την αλλαγή του καθεστώτος, ο τότε πρωθυπουργός, Μπερίσα, έκανε αναδασμό και κάθε πολίτης ανεξαρτήτως ηλικίας απέκτησε 3 εως 4 στρέμματα ανάλογα με την περιοχή που έμενε. Αυτός ο νόμος έδωσε στους χωρικούς δικαιώματα χρήσης της γης και όχι τελικό τίτλο ιδιοκτησίας. Έτσι ξεκίνησε ένα νομικό-πολιτικό αλαλούμ με τους πρώην ιδιοκτήτες να προσφεύγουν στα δικαστήρια και κάποιοι να δικαιώνονται.
Το σύστημα Μπερίσα-Ράμα τα τελευταία 30 χρόνια δεν έλυσε ποτέ το ιδιοκτησιακό, αλλά παρότρυνε αλλοιώσεις-πλαστογραφίες σε ιδιοκτησίες. Ο Ράμα απογείωσε την αδικία με το νόμο του στρατηγικού επενδυτή, όπου το μεγάλο κεφάλαιο έχει προτεραιότητα να εξαγοράζει για ένα κομμάτι ψωμί ή να πλαστογραφεί τη μικρή ιδιοκτησία.
Η Αλβανία δεν διαδηλώνει μόνο για τα φλαμίνγκο, αλλά διαδηλώνει πρώτον και κύρια κατά του πολιτικού συστήματος από το 1992 και μετά. Διαδηλώνει κατά της διαφθοράς, της έλλειψης δικαιοσύνης, της μετατροπής της χώρας σε ελντοράντο επενδύσεων στα ακίνητα, της αναξιοκρατίας και της φυγής της μορφωμένης νεολαίας στο εξωτερικό, της έλλειψης δημόσιας δωρεάν υγείας και παιδείας.
Οι από κάτω δεν μπορούν να κυβερνηθούν με τον ίδιο τρόπο. Αν και στις διαδηλώσεις έχουμε δυνάμεις από όλο το πολιτικό φάσμα, άπαντες έχουν ένα κοινό σύνθημα: «Rama ne burg – Berisha ne burg” (“Ράμα στη φυλακή – Μπερίσα στη φυλακή”).
Τα κύρια αιτήματα των διαδηλώσεων είναι:
– Παραίτηση της Κυβέρνησης
– Κατάργηση του νόμου του στρατηγικού επενδυτή
– Κατάργηση του νόμου για τις επενδύσεις στα βουνά
– Επαναφορά του νόμου για την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος
– Επαναφορά του νόμου για την πολιτιστική-εθνολογική κληρονομιά.
Μ.Σ. 8/6/2026