Aνακοίνωση της Μαρξιστικής Εργατικής Ένωσης (MTL) στο 20ό Διεθνές Μαρξιστικό Camping του ΕΕΚ
Συντρόφισσες και σύντροφοι θα ήθελα να ξεκινήσω την εισήγηση στα πεπραγμενα της Φινλανδίας υπενθυμίζοντάς σας τη σύσταση της κυβέρνησης. Η κυβέρνηση λοιπόν της Φινλανδίας αποτελείται από δεξιά και Ακροδεξιά κόμματα και διανύει τον τελευταίο χρόνο της τετραετίας, το 2027 έχουμε ξανα βουλευτικές εκλογές.
Ας τα πάρουμε ενα-ένα:
Εργατικά
Ήταν η πρώτη φορά στην ιστορία της Φινλανδίας που το κράτος πρόνοιας επλήγει ανεπανόρθωτα. Ιδιαίτερα με την ένταξη της στο ΝΑΤΟ τον Απρίλιο του 2023, η κυβέρνηση ελαφρά τη καρδία έως κι επιδεικτικά αγνόησε το κράτος πρόνοιας το οποίο ο φινλανδικός λαός χρειάστηκε χρόνια για να χτίσει. Η ακροδεξιά των “Αληθινών Φινλανδών” παρόλο που δεν ήταν το πρώτο σε ψήφους κόμμα παίζει τα όργανα στην κυβέρνηση και τα υπόλοιπα κόμματα χορεύουν. Τον ρυθμό βέβαια τον δίνει το σωματείο των εργοδοτών. Καμία κυβερνηση ως τώρα δεν είχε τολμήσει να κηρύξει παράνομη κάποια απεργιακή κινητοποίη. Κάθε φορά που η Συνομοσπονδία Βιομηχάνων ζητάει κάτι, σε λίγο καιρό γίνεται νόμος. Η Εργατική Συνομοσπονδία (SAK) είναι ανύπαρκτη. Δυό τρία μαχητικά σωματεία που υπήρχαν αποδυναμώθηκαν ύστερα από την απαγόρευση των απεργιών αλληλεγγύης που νομοθέτησε στην αρχή της θητείας της αυτή η κυβέρνηση. Φόροι, ανεργία και περικοπές για τους φτωχούς και απαλλαγές για τους πλούσιους. Ποτέ πριν στη Φινλανδία δεν είχαμε τέτοια ταξική πόλωση σε σχέση με το εισόδημα.
Απόρροια αυτής της ταξικής πόλωσης είναι μεταξύ άλλων οι έντονες ρατσιστικές διακρίσεις, θα επανέλθουμε αργότερα σ’ αυτό. Επίσης φαινόμενα κυβερνητικής διαφθοράς βγαίνουν στη δημοσιότητα όλο και πιο συχνά. Ο φινλανδικός λαός παρακολουθεί άναυδος όσα καθημερινά αλλάζουν τη δομή της χώρας του και προσπαθεί, χλιαρά ακόμα είναι η αλήθεια, να αντιδράσει. Είναι λάθος να πιστεύει κανείς πως στη Φινλανδία όλα κυλούν ομαλά και να γιατί δεν είναι έτσι:
Επίσημα η ανεργία βρίσκεται σύμφωνα με την κρατική Τράπεζα της Φινλανδίας στο 10,4 % που είναι η υψηλότερη στην Ευρώπη. Ανάπτυξη σύμφωνα με την ίδια πηγή αναμένεται για φέτος μόνο 0,7 %. Η στασιμότητα αυτή συνεχίζεται ήδη για τρίτο χρόνο. Ο πληθωρισμός βρίσκεται στο 2,4 % που σημαίνει πως δεν πρόκειται για στασιμότητα αλλά για ύφεση.
Οικονομία
Τα επόμενα χρόνια, η φινλανδική οικονομία θα επιβαρυνθεί επίσης από τις αμυντικές δαπάνες – ιδίως από την προμήθεια μαχητικών αεροσκαφών F-35. Οι επενδύσεις αυτές βοηθούν στατιστικά την ανάπτυξη της χώρας. Το άμεσο κόστος της ένταξης στο ΝΑΤΟ έχει εκτιμηθεί στα 70-100 εκατομμύρια ευρώ ετησίως. Το έμμεσο κόστος φυσικά είναι κατά πολύ υψηλότερο.
Εξωτερική κι εσωτερική πολιτική
Την εξωτερική πολιτική που αφορά αποκλειστικά στην ΕΕ την ασκεί απευθείας η κυβέρνηση. Την υπόλοιπη όμως εξωτερική πολιτική δηλαδή το ΝΑΤΟ, Μέση Ανατολή, Ηνωμένες Πολιτείες κ.λπ., τη χειρίζεται ανεξέλεγκτα ο προέδρος Στουμπ, που είναι αμερικανοθρεμένος και ανήκει στο δεξιό κόμμα του Κόκοομους. Υπό την ηγεσία της κυβέρνησης Όρπο και του Προέδρου Στουμπ, η Φινλανδία σιωπά για τις βάναυσες παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου που διαπράττει το Ισραήλ και ο ηγέτης του Μπενιαμίν Νετανιάχου. Η Φινλανδία έχει μάλιστα υποστηρίξει αυτήν την πολιτική διεξάγοντας εμπόριο όπλων με το γενοκτόνο Ισραήλ. Η ιστορία της συνεργασίας αυτής χρονολογείται δεκαετίες πίσω, από την εξαγωγή όπλων της φινλανδικής εταιρείας Tampella.
«Ένα όνομα αναδύεται από αυτή την ιστορία, ο Πόγιου Ζαμπλούντοβιτς που εξακολουθεί να συνδέει τον Μπενιαμίν Νετανιάχου και την ηγεσία της φινλανδικής εξωτερικής πολιτικής σήμερα. Αυτός είναι ένας Φινλανδός δισεκατομμυριούχος του οποίου η περιουσία λέγεται ότι δημιουργήθηκε μέσω του εμπορίου όπλων». Ο Πόγιου είναι γνωστό ότι χρηματοδότησε την Υπουργό Εξωτερικών Βαλτόνεν στις τελευταίες βουλευτικές εκλογές, καθώς και τον Αλεξάντερ Στουμπ στις προεδρικές εκλογές με 100.000 ευρώ. «Την υποστήριξη του Πόγιου έχει επίσης απολαύσει ο μακροχρόνιος φίλος του, Μπέντζαμιν Νετανιάχου. Τώρα έχει προκύψει το ερώτημα εάν η πολιτική της κυβέρνησης για το Ισραήλ εξηγείται από το γεγονός ότι ο ίδιος άνθρωπος, ο δισεκατομμυριούχος Πότζου Ζαμπλουτόβιτς, βρίσκεται πίσω από τις αποφάσεις της πολιτικής ηγεσίας της Φινλανδίας».
Ουκρανία
Μία μεγάλη κινητοποίηση έχει εν τω μεταξύ ξεκινήσει υπέρ της συνέχισης του πολέμου στην Ουκρανία. Παρά τις αντιφάσεις που υπάρχουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τις διάφορες διαφωνίες ιδιαίτερα μεταξύ των μεγάλων χωρών (Γερμανία, Γαλλία, Βρετανία) υπάρχει μια προσπάθεια για ένταση των επιθέσεων εκ του μακρόθεν με ντρόουν. Διέρευσε πως 13 ευρωπαϊκά εργοστάσια όπλων τροφοδοτούν την Ουκρανία με μη επανδρωμένα διαφόρων τύπων. Οι χώρες–πηγές της τροφοδοσίας αυτής δεν έχουν ακόμα αποκαλυφθεί.
Όλα δείχνουν όμως πως ετοιμάζοναι για πλατιά κλιμάκωση του πολέμου ενάντια στη Ρωσία από την περιοχή της Βαλτικής. Τους τελευταίους μήνες βλέπουμε πολλά ντρόουν να πέφτουν σε σύμμαχες χώρες. Ιδιαίτερα τώρα μετά την ήττα των ιμπεριαλιστών και των σιωνιστών στο Ιράν προβλέπεται να επικεντρώσουν τις δυνάμεις τους στη στήριξη της Ουκρανίας.
Ανάλογα φαινόμενα έχουν παρατηρηθεί και στη Μεσόγειο. Κοινό χαρακτηριστικό και στα δύο είναι η μυστικότητα. Δε λένε λέξη ούτε για την προέλευσή τους ούτε για το λόγο της προσγείωσης ή του ελλιμενισμού τους σε “λάθος χώρες”. Ξέρουμε πως τα φονικά αυτά “εργαλεία” είναι ουκρανικά και πως ήταν γεμάτα εκρηκτικά. Μικρή έρευνα με ερωτηματολόγιο στη “σύμμαχο” χώρα Ουκρανία έμενε ως επί το πλείστον χωρίς απάντηση. Τα κράτη που δέχτηκαν τα πυρά πάλι, δεν το συνέχισαν και παρέμεναν σιωπηλά.
Πάνω στο θέμα αυτό υπάρχουν πολλές θεωρίες που φυσικά ακόμα είναι σε εντελώς υποθετικό επίπεδο. Σύμφωνα με μια εξήγηση πρόκειται για ουκρανικά ντρόουν που χάνουν την πορεία τους. Η θεωρία αυτή δεν είναι πολύ πειστική επειδή τα “παραστρατημένα” φονικά εργαλεία είναι πάρα πολλά. Σε μια περίπτωση μάλιστα το Υπουργείο εσωτερικών στη Φινλανδία παρότρυνε μέσω ραδιοφώνου τους κατοίκους της πρωτεύουσας να παραμείνουν μέσα στα σπίτια τους μέχρι “νεωτέρας ανακοινώσεως”. Στη Λετονία μάλιστα η άρνηση της κυβέρνησης να ερευνήσει την προέλευσή σους οδήγησε στην παραίτηση της κυβέρνησης. Σύμφωνα με μια άλλη θεωρία πρόκειται για επιθέσεις της Ουκρανίας στη Ρωσία μέσω χωρών του ΝΑΤΟ και για απόκρουση των ντρόουν από το αντιαεροπορικό σύστημα της Ρωσίας. Αυτό είναι κάτι που οι χώρες του ΝΑΤΟ αρνούνται πεισματικά. Και αυτό επειδή κάτι τέτοιο θα σήμαινε πως έχουμε απ’ ευθείας συμμετοχή νατοϊκής χώρας από τα δικά της όμως σύνορα. Μια τρίτη εκδοχή λέει πως είναι προβοκάτσια της Ουκρανίας για να εμπλέξει χώρες του ΝΑΤΟ και να κλιμακώσει την έκταση του μετώπου. Όπου όμως και να βρίσκεται η αλήθεια, είναι γεγονός ότι ο ιμπεριαλισμός ετοιμάζεται για κλιμάκωση από τη Βαλτική θάλασσα.
Ο σοσιαλδημοκράτης υπουργός άμυνας της Γερμανίας, Μπόρις Πιστόριους είπε θρασύτατα αυτό που οι άλλοι ονομάζουν δυνάμεις αποτροπής: «Πρέπει να προετοιμαστούμε γιατί μέχρι το 2030 θα είμαστε σε πόλεμο με τη Ρωσία». Ίδιες πληροφορίες μάς έρχονται και από ρωσικές πηγές. Αμέσως μετά από αυτό, μια ιστορική νομική αλλαγή ψηφίστηκε στο Κοινοβούλιο: Η Φινλανδία ανοίγει την πόρτα στα πυρηνικά όπλα ως κατ’ εξαίρεση πράξη. Ένα άρθρο του νόμου περί πυρηνικής ενέργειας που απαγορεύει την εισαγωγή, κατασκευή, κατοχή και πυροδότηση πυρηνικών εκρηκτικών καταργείται. Η ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ βρίσκεται σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής. Σύμφωνα με το Politico, η Πολωνία, η Φινλανδία και οι χώρες της Βαλτικής ενισχύουν τις άμυνές τους, κατασκευάζουν οχυρώσεις και αγοράζουν νέα οπλικά συστήματα, καθώς φοβούνται μια πιθανή σύγκρουση με τη Ρωσία. Η Φινλανδία μπήκε στη λίστα των πυρηνικών στόχων της Ρωσίας. Μετά τη Φινλανδία, ανοίγει ένας νέος κύκλος συζητήσεων για τα πυρηνικά στην Ευρώπη. Η Λιθουανία εξετάζει την άρση της συνταγματικής απαγόρευσης για την ανάπτυξη πυρηνικών όπλων.
Η Κομισιόν θέλει το 40% των εξοπλιστικών αγορών να πραγματοποιείται από κοινού έως το 2027, έναντι του λιγότερο από 20% σήμερα. Ο στόχος θα ανέλθει στο 55% έως το 2028 και στο 60% έως το 2030, δίνοντας προτεραιότητα στις ευρωπαϊκές και ουκρανικές εταιρείες. Η Κομισιόν ελπίζει να κινητοποιήσει έως και 800 δισεκατομμύρια ευρώ για τον εκσυγχρονισμό της ευρωπαϊκής άμυνας, μέσω πολλών προγραμμάτων: του σχεδίου SAFE (δάνεια για εξοπλισμούς), του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας και του επόμενου πολυετούς προϋπολογισμού της ΕΕ, που αναμένεται το 2027.
Πολεμική οικονομία
Απ’ όλους τους τομείς της οικονομίας ανθεί μόνο η επένδυση στην πολεμική βιομηχανία. Στα ίχνη της Γερμανίας η Φινλανδία μεταφέρει συνεχώς πόρους στην πολεμική οικονομία. Προτείνονται και πάλι περισσότερα χρήματα για τις Ένοπλες Δυνάμεις. Μια κοινοβουλευτική ομάδα εργασίας πιστεύει ότι ο αμυντικός (δηλαδή πολεμικός) προϋπολογισμός της Φινλανδίας θα πρέπει να διπλασιαστεί σε σχεδόν 15 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως. Η πρόταση δέχεται επίσης κριτική. Δεν φαίνεται να υπάρχει ανώτατο όριο στις τιμές που ορίζουν οι Ένοπλες Δυνάμεις. Το μισό περίπου της αύξησης του δημόσιου ελλείμματος συνδέεται με την αύξηση των αμυντικών δαπανών. Η κατάσταση των αμυντικών δαπανών δεν μπορεί παρά να αυξάνει με γεωμετρική πρόοδο τα ελλείματα και το εξωτερικό χρέος που πλησιάζει το 100% του ΑΕΠ.
Το Υπουργείο Οικονομικών έχει δηλώσει ότι η φινλανδική οικονομία πρέπει να προσαρμοστεί κατά 8-11 δισεκατομμύρια ευρώ κατά την επερχόμενη προεκλογική περίοδο. Αυτό σημαίνει επί πλέον περικοπές. Οι πρόσθετες ανάγκες προσαρμογής στον προϋπολογισμό της επόμενης κυβέρνησης, επιπλέον των ήδη ανακοινωθέντων 8-11 δισεκατομμυρίων ευρώ, θα είναι περίπου τρία δισεκατομμύρια ευρώ. Μια έκθεση της κοινοβουλευτικής ομάδας εργασίας για την άμυνα ανέφερε ότι οι αμυντικές δαπάνες της Φινλανδίας θα πρέπει να διπλασιαστούν περίπου από το 2029 και μετά. Πρόβλημα είναι επίσης το ότι η χρηματοδότηση δεν υποστηρίζει σε μεγάλο βαθμό την εγχώρια ζήτηση πράγμα που δε μειώνει ούτε στο ελάχιστο την ανεργία που είναι η πιο υψηλή στην Ευρώπη.
Ενώ η Φινλανδία μαζί με τις άλλες χώρες στη Βαλτική συνεχίζει τη στήριξη της Ουκρανίας, τώρα που η Ουκρανία χρειάζεται στρατιώτες για να γίνουν “κρέας για τα κανόνια”, συζητούν να αφαιρέσουν τις άδειες παραμονής από χιλιάδες Ουκρανούς πρόσφυγες που έχουν έρθει για να αποφύγουν τον πόλεμο. Από την μια δεν μπορούν να σηκώσουν μετανάστες από τρίτες χώρες, αλλά από την άλλη, στην αρχή του πολέμου, καλοδέχονταν Ουκρανούς και παρέχουν σχεδόν πάντα έτοιμα σπίτια και δουλειές καθώς κι επιδόματα (κυρίως στην αρχή).
Μεταναστευτικό
Η Φινλανδία χρειάζεται ετησίως περίπου 60.000 μετανάστες ώστε να καλύπτει τις ανάγκες σε κενές θέσεις εργασίας που δεν καλύπτουν οι ντόπιοι. Οι στατιστικές μελέτες δείχνουν πως οι μετανάστες και οι πρόσφυγες πληρώνουν υψηλότερους φόρους, κρατάνε σε ισορροπία το δημογραφικό ενώ την ίδια στιγμή εξυπηρετούν την χώρα καλύπτοντας θέσεις σε κοινωφελείς υπηρεσίες, δηλαδή εργάζονται κυρίως σε νοσοκομεία, δημόσιες υπηρεσίες και στη φροντίδα ηλικιωμένων. Μια άλλη μερίδα μεταναστών είναι οι νέοι που έρχονται για σπουδές σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης και εν συνεχεία απορροφώνται από την ντόπια αγορά εργασίας. Είναι οι ίδιοι άνθρωποι στους οποίους στρέφονται τα βέλη του ρατσισμού που τελευταία γνωρίζει μεγάλες δόξες.
Η κυβέρνηση προωθεί διαρκώς την απόρριψη αιτήσεων άδειας παραμονής και εργασίας θέτοντας αυστηρά εισοδηματικά και γλωσσικά κριτήρια (κατώτατο όριο εισοδήματος 3000 €). Η απέλαση προσφύγων και μεταναστών γινεται έτσι πιο βάναυση και απάνθρωπη από ποτέ. Παράλληλα τα επιδόματα ανεργίας για μετανάστες και πρόσφυγες περικόπτονται κατά 10%.
Με φτηνές δικαιολογίες ενοποιεί υπηρεσίες όπως οικογενειακού προγραμματισμού, αναπηρίας, φροντίδας ηλικιωμένων κ.τ.λ. οι οποίες προηγουμένως λειτουργούσαν πιο αποτελεσματικά ως ανεξάρτητες. Προβάλλει σαν δικαιολογία τη δυσλειτουργία τους, τις μεγάλες αναμονές ή τη δύσκολη πρόσβαση σ’ αυτές χτίζοντας έτσι το κλίμα μιας νέας ζοφερής κανονικότητας. Όταν λοιπόν η χώρα ψαλιδίζει τη χρηματοδότηση στην παιδεία και την υγεία που θεωρούνται ακόμη και τώρα απ’ τα καλύτερα συστήματα, τότε αυτή παύει να είναι ένα σοβαρό κράτος. Είναι τελικά ψευδής η ανακήρυξή της ως «η ευτυχέστερη χώρα του κόσμου» για ένατη συνεχόμενη χρονιά. Δεν μπορεί καταπατώντας ανθρώπινα δικαιώματα να βρίσκεται τόσο ψηλά σε δείκτες ευημερίας.
Η Φινλανδία ως χώρα μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ψήφισε υπέρ της δημιουργίας του ICE, ενισχύοντας την επαναπροώθηση προσφύγων σε χώρες σε εμπόλεμη κατάσταση, σε περιβαλλοντική καταστροφή ή σε γενοκτονία.
MTL
Με την έναρξη του παράνομου πολέμου στο Ιράν στις 28/2/2026 πραγματοποιήθηκαν πολλές διαδηλώσεις κατά του πολέμου, του Σάχη καθώς και κατά του Trump και Netanyahu. Επίσης μια νέα αντιπολεμική ομάδα ιδρύθηκε σχεδόν αμέσως μετά την παράνομη επίθεση. Ονομάζεται Hands Off Iran και αποτελείται κυρίως από Ιρανούς πολίτες της Φινλανδίας οι οποίοι είναι κατά του πολέμου αλλά δεν φαίνεται να έχουν κάποια βαθύτερη γνώση της παγκόσμιας πολιτικής κατάστασης. Μέλη της οργάνωσής μας συμμετείχαν κι είχαν πρωταγωνιστικό χαρακτήρα στην επιτροπή σε πολλές διαμαρτυρίες που έκανε το Ηands off Iran. Ήρθαμε αντιμέτωποι με αντιδιαδηλώσεις που ήταν υπέρ του διαδόχου του θρόνου όπως και του Ισραήλ και των HΠΑ.
Το MTL έχει συμμετάσχει σε όλες αυτές τις διαδηλώσεις και σαν οργανωτής αλλά και σαν μόνο συμμετέχων. Υπήρξε στην οργανωτική επιτροπή στην ιστορικά μεγάλη πορεία της Πρωτομαγιάς όπου συνεργάστηκε με το Κομμουνιστικό κόμμα της Φινλανδίας (SKP). Θα συμμετάσχει επίσης σε πάνελ με θέμα «Κόστος ένταξης στο ΝΑΤΟ» στο τέλος του καλοκαιριού. Κάνουμε πυρήνες κάθε δύο εβδομάδες και προσπαθούμε να καταγράφουμε όσες περισσότερες πληροφορίες για την κατάσταση του βορρά και να σχεδιάζουμε συλλογικά τη δράση μας.
Ιούλιος 2026
(συλλογική παρουσίαση)