Βενεζουέλα: Ο Γκουαϊδό χάνει κάθε ελπίδα

Βενεζουέλα
Ο Γκουαϊδό χάνει κάθε ελπίδα
αλλά η οικονομική πτώχευση δεν υποχωρεί

Gustavo Montenegro
Η φήμη για μια απόσυρση των ρωσικών στρατιωτικών δυνάμεων από τη Βενεζουέλα, που έχει διαδοθεί από τον Trump και την εφημερίδα “The Wall Street Journal”, φήμη η οποία όμως έχει διαψευστεί από την κυβέρνηση του Πούτιν, χρησιμεύει, ανεξάρτητα από την εγκυρότητά της, για να θυμηθούμε ότι η κρίση της Βενεζουέλας είναι μέρος ενός ευρύτερου πίνακα διαπραγματεύσεων και αντιπαραθέσεων. Όταν οι Αμερικανοί ξεκίνησαν μια πραξικοπηματική και με οικονομικές κυρώσεις πολιτική εκστρατεία, η Μόσχα άσκησε την επιρροή της για να υπερασπίσει τα πολιτικά και τα οικονομικά της συμφέροντα. Η ρωσική κρατική πετρελαϊκή εταιρεία Rosneft, συνδεδεμένη με την βενεζουαλέζικη Pdvsa, ελέγχει σημαντικές περιοχές κοιτασμάτων πετρελαίου στη Βενεζουέλα. Οι Ρώσοι ενδιαφέρονται επίσης για την Citgo, λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι κατέχουν τη μισή εγγύηση αυτού του σημαντικού διυλιστηρίου με έδρα το Χιούστον (των ΗΠΑ), εξαιτίας ενός χρέους 1.500.000.000 δολαρίων που κατέχει το κράτος της Βενεζουέλας μαζί με τη Μόσχα. Η εφαρμογή της αυτής της εγγύησης θα μπορούσε να έχει επιβλαβείς συνέπειες, εάν οι Αμερικανοί εκδηλώσουν έντονα αισθήματα εθνικής ασφάλειας.
Σε ένα παιχνίδι πάρε-δώσε, ο Πούτιν θα μπορούσε με τον καιρό να αποσύρει την υποστήριξή του στον Maduro σύμφωνα με τον γενικό πίνακα που περιλαμβάνει τη μοίρα της Ουκρανίας, της Συρίας και των ευρωπαϊκών αγωγών αερίου.

Όσλο
Στο μεταξύ, η πρώτη συνάντηση μεταξύ της κυβέρνησης της Βενεζουέλας και του αυτοανακηρυχθέντος προέδρου Juan Guaido, με την παρέμβαση της Νορβηγίας, έληξε στο Όσλο χωρίς κανένα αποτέλεσμα. Το ίδιο μπορεί να ειπωθεί και για την επίσκεψη στο Caracas της Oμάδας Eπαφής που καθοδηγείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία σχεδιάζοντας αδιάκοπα ένα πραξικόπημα, προσέγγισε την πρωτεύουσα της Βενεζουέλας για να παρακινήσει μια «διαπραγματευτική εκλογική πορεία». Αυτό που σταματάει αυτή την παραλλαγή είναι ότι ο Guaido απαιτει μια προηγούμενη παραίτηση του Maduro και στη μη συμμετοχή του στην εκλογική διαδικασία.
Ο Guaido αναγκάστηκε να συμμετάσχει στις διαπραγματεύσεις στο Όσλο, ως αποτέλεσμα της αποτυχίας του πραξικοπηματικού του σχεδίου, του οποίου το τελευταίο κεφάλαιο ήταν η αποτυχημένη εξέγερση της 30ης Απριλίου, όπου απέτυχε να καταστρέψει τις ένοπλες δυνάμεις και να κινητοποιήσει τις μάζες. Ο αρχηγός του πραξικοπήματος γνωρίζει ότι ο Maduro, στο παρελθόν, επωφελούνταν από τους πίνακες διαλόγου με σκοπό να κερδίσει χρόνο. Όμως αυτή τη στιγμή δεν βρίσκει τις κατάλληλες συνθήκες για μια νέα περιπέτεια.
Οι δυσκολίες για την ταχεία πτώση του Maduro έστρωσαν το έδαφος στην εκ νέου διαπραγμάτευση μιας «ομαλής μετάβασης». Ο καγκελάριος της Ουρουγουάης, Rodolfo Nin Novoa, του οποίου η χώρα ανήκει στην πραξικοπηματική Oμάδα Eπαφής, επικρίνει δημοσίως την αδιαλλαξία του Guaido. Και πήρε το θάρρος μέχρι και να κρίνει ότι η αντιπολίτευση μποϊκοτάρει τις τελευταίες προεδρικές εκλογές. «Εάν υπάρξει μια γενική έκκληση στις εκλογές και εσείς δεν εμφανιστείτε, δεν μπορείτε να πείτε ότι έγινε σφετερισμός”», είπε. (El Nacional, 30/5).
Ένα άλλο εμπόδιο για τον Guaido είναι η απόφαση της βραζιλιάνικης κυβέρνησης να απομακρύνει την εκπρόσωπο του στη Βραζιλία, την Μaria Τeresa Belandria, από τη λίστα των πρεσβευτών που υπέβαλαν συστατικές επιστολές στον Jair Bolsonaro στις 4 Ιουνίου (προφανώς, λόγω της πίεσης ενός τομέα των ενόπλων δυνάμεων της Βραζιλίας).
Οι πραξικοπηματίες της Oμάδας της Λίμα και της Ευρωπαϊκής Ένωσης δίνουν βάση στην αποτυχία του Guaido. Επιπλέον, η ιδέα για μια «οργανωμένη αποχώρηση» ενισχύει το φόβο για ένα «βίαιο και πολύ επικίνδυνο τέλος για την Λατινική Αμερική» σύμφωνα με τα λεγόμενα του καγκελάριου της Ουρουγουάης.
Ανεξάρτητα από όλα αυτά, και σύμφωνα με την πρόταση του Trump ότι όλα τα χαρτιά βρίσκονται πάνω στο τραπέζι, η αντιπολίτευση της Βενεζουέλας έχει ψηφίσει – στην Εθνοσυνέλευση- την επανείσοδο της Βενεζουέλας στην TIAR (Διαμερικανική συμφωνία αμοιβαίας υποστήριξης), η οποία καθορίζει την υποχρέωση των χωρών που έχουν υπογράψει να ανταποκριθούν από κοινού στη στρατιωτική επίθεση εναντίον κάποιων από τους συνεταίρους τους, και θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί στο μέλλον ως άλλοθι για να δικαιολογήσει την ιμπεριαλιστική εισβολή.

Οικονομική χρεοκοπία
Η ήττα του Guaidο δεν ακυρώνει, βεβαίως, την ανάπτυξη της οικονομικής χρεοκοπίας της Βενεζουέλας, που είναι o πραγματικός αδύναμος κρίκος του καθεστώτος του Maduro. Μια αναφορά της Κεντρικής Τράπεζας αναγνώρισε ότι το ΑΕΠ σημείωσε καθοδική πορεία κατά 50% μεταξύ του 2015 και του 2018 και ότι η χώρα πάσχει από έναν αστρονομικό πληθωρισμό. Υπάρχουν αυτοί που βλέπουν στη στατιστική αποκάλυψη την πρόοδο ενός αιτήματος δανείου σε πολυμερείς οργανισμούς. Η έλλειψη πόρων οδήγησε τoν Maduro να πουλήσει αποθέματα χρυσού για τη χρηματοδότηση των εισαγωγών. Εκτιμάται ότι τα αποθέματα ανέρχονται σε 8 δισεκατομμύρια δολάρια, το χαμηλότερο επίπεδο εδώ και 29 χρόνια (Clarin, 19/5).
Το χρέος της Βενεζουέλας, αξίζει να θυμηθούμε, ανέρχεται σε 150 δισεκατομμύρια δολάρια και ένα μεγάλο μέρος της ακατέργαστης παραγωγής χρησιμοποιείται για πληρωμή των χρεών προς την Κίνα. Σύμφωνα με ένα άρθρο του Financial Times (το οποίο έχει αντιγραφεί από τον El Cronista, 22/5), η αντιπολίτευση της Βενεζουέλας προσέλαβε έναν έμπειρο στα δημόσια χρέη, δικηγόρο για να μελετήσει ένα σχέδιο αναδιάρθρωσης.
Αυτή η εικόνα ολοκληρώνεται με την έλλειψη φαρμάκων ακόμη και καυσίμων, γεγονός που οδήγησε στην επιβολή δελτίου σε διάφορες πολιτείες. Η παραγωγή πετρελαίου κατέρρευσε σε λιγότερο από 500 χιλιάδες βαρέλια την ημέρα και τα διυλιστήρια λειτουργούν στο ένα τρίτο της ικανότητάς τους, με πολλά από αυτά να σταματούν, σε ένα πλαίσιο στο οποίο η Βενεζουέλα πρέπει να εισαγάγει το 50% της βενζίνης που χρειάζεται.

Tο εργατικό κίνημα
Δεδομένου του αντίκτυπου αυτής της χρεοκοπίας στις μάζες, ο Maduro καταφεύγει στις δυνάμεις κατασταλής, στο πρόγραμμα τροφίμων (Clap) και σε έναν ακραία έλεγχο των οργανώσεων του εργατικού κινήματος, είτε μέσω της συνδικαλιστικής γραφειοκρατίας (CBST) ή με ένα νέο μνημόνιο που τονίζει την κρατική παρέμβαση στις συλλογικές διαπραγματεύσεις και τείνει να ισοπεδώσει τους μισθούς και να επιτεθεί στις κατακτήσεις των εργαζομένων.
Το εργατικό κίνημα, χτυπημένο από το μέγεθος της οικονομικής κρίσης, επιδίδεται σε μερικούς σκληροτράχηλους αγώνες, αλλά γενικά είναι απομονωμένοι και αμυντικοί, εν μέσω της κατάρρευσης των συνθηκών διαβίωσής τους. Από αυτούς τους αγώνες ξεχωρίζεται η απεργία των εργαζομένων της Firestone κατά των διαθεσιμοτήτων και των εργαζομένων του Πανεπιστημίου του Barquisimeto, που αγωνίζονταν τρεις μήνες για το μισθό.
Η σχετική παλινδρόμηση του πραξικοπήματος του Guaidο αφαιρεί ένα όπλο εκβιασμού στον Maduro και ενισχύει τις δυνατότητες της εργατικής τάξης να βγει για να αγωνιστεί για τα αιτήματά της.
Κάτω το ιμπεριαλιστικό πραξικόπημα. Για ένα συνέδριο βάσης του εργατικού κινήματος και την ανάπτυξη ενός επαναστατικού κόμματος.
Μετάφραση ΜRB
(από την Prensa Obrera)